Nadciśnienie – styczeń 2004

Luty jest najkrótszym miesiącem w roku, stąd mała ilość materiału do komentarza. Na szczęście niedostatek ilości równoważy jakość publikacji, które prezentujemy czytelnikowi serwisu.

Niewątpliwie do ważnych badań należy zaliczyć obserwacje przeprowadzone w Finlandii nad związkiem pomiędzy wysiłkiem fizycznym a wartością ciśnienia tętniczego (Hypertension 2004; 43: 25). Wyniki wskazują, że aktywność fizyczna w sposób korzystny wpływa na wartość ciśnienia tętniczego. Co więcej, powyższa zależność pomiędzy aktywnością fizyczną a ciśnieniem występuje niezależnie od wagi badanych co pozwala przypuszczać, że hipotensyjny efekt wysiłku nie wynika jedynie z redukcji masy ciała.

Kilka prac, które zostały opublikowane w styczniu zwraca uwagę na nadal niedostateczną kontrolę nadciśnienia tętniczego i współistniejących czynników ryzyka w populacji. Z danych uzyskanych w przebiegu cyklicznych przeglądów zdrowia populacji USA (National Health and Nutrition Examination Survey) wynika, że u chorych z cukrzycą, w ostatniej dekadzie, obserwuje się niewielkie zwiększenie skuteczności terapii hipotensyjnej, przy braku poprawy wręcz niewielkim pogorszeniu kontroli innych czynników ryzyka (JAMA 2004;291:335). Autorzy innego opracowanie (Ann Int Med. 2003; 163: 2705), którzy analizowali historie choroby pacjentów będących pod opieką Veterans Administration również podkreślają niezadowalający odsetek chorych, którzy osiągają docelową wartość ciśnienia tętniczego. Podobnie, jak w cytowanym powyżej badaniu NHANES, dotyczy zwłaszcza pacjentów z cukrzycą i przewlekłymi chorobami nerek.

Czy znane są skuteczne metody poprawy tego stanu? Niestety, trudno przepisać prostą i skuteczną receptę? Przykładowo, wydaje się, że zwiększenie częstości wizyt powinno korzystnie wpłynąć na kontrolę ciśnienia. Tymczasem badanie, publikowane niedawno w British Medical Journal (BMJ 15 stycznia 2004) wskazuje, że stopień kontroli nadciśnienia był podobny u chorych, którzy przychodzili do lekarza co 3 lub 6 miesięcy. Zarówno wartości ciśnień, jak i odsetek chorych z dobrą kontrolą nadciśnienia, były podobne w obu grupach. Obie grupy nie różniły się także stopniem współpracy chorych z lekarzem, czy wskaźnikami jakości życia pacjentów. Musimy więc poszukiwać dalej skutecznych metod motywacji pacjenta i kontroli efektywności terapii hipotensyjnej.
prof. dr hab. med. Zbigniew Gaciong