Najzdrowszy” dla serca sposób odżywiania – aktualny stan wiedzy

James H. O’Keefe i wsp. A Pesco-Mediterranean Diet With Intermittent Fasting. JACC Review Topic of the Week. JACC 2020:76:1484–9 (dostępny pełen tekst)

Chociaż ludzie są wszystkożerni to idealna dieta dla zdrowia pozostaje dylematem. Diety bogate w rośliny zmniejszają ryzyko chorób układu krążenia (CVD), jednak weganizm jest trudny do przestrzegania i może powodować istotne niedobory składników odżywczych. Z kolei nadmierna konsumpcja czerwonego mięsa, cukru i przetworzonej żywności przyczynia się do złego stanu zdrowia.

Autorzy artykułu w JACC przedstawiają badania i koncepcyjne podstawy uznania diety pesco-śródziemnomorskiej z ograniczonym oknem czasowym posiłków za najlepszy sposób odżywiania dla zmniejszenia ryzyka sercowo-naczyniowego.

Liczne badania epidemiologiczne i randomizowane próby kliniczne potwierdziły związek między tradycyjną dietą śródziemnomorską a niższym ryzykiem śmiertelności ogólnej i sercowo-naczyniowej, a także choroby wieńcowej, zespołu metabolicznego, chorób neurodegeneracyjnych i innych schorzeń.

Autorzy zwracają uwagę, iż:

– tradycyjna dieta śródziemnomorska obejmuje „nieograniczone stosowanie  oliwy z oliwek”, ale jej  jakość jest kluczowa (musi być nierafinowana i tłoczona na zimno dla pełnej aktywności zawartych w niej polifenoli)

– orzechy są bogate w tłuszcze nienasycone, błonnik, białko, polifenole, fitosterole, tokoferole i minerały inne niż sód

– rośliny strączkowe odgrywają centralną rolę w diecie śródziemnomorskiej i są doskonałym źródłem białka roślinnego, kwasu foliowego, magnezu i błonnika

– produkty pełnoziarniste, takie jak jęczmień, owies, brązowy ryż i komosa ryżowa, są również głównymi składnikami tradycyjnej diety śródziemnomorskiej. Rafinowane produkty zbożowe i komercyjny, wstępnie ugotowany makaron lub pizza powinny być spożywane tylko w niewielkich ilościach

– produkty mleczne i jaja zawierają ważne składniki odżywcze, w tym białko, inne niż sód minerały, probiotyki i witaminę D, ale nie ma jasnego konsensusu co do ich roli w ryzyku CVD. Niemniej jednak te produkty są dozwolone w diecie pesco-śródziemnomorskiej, w szczególności jogurt o niskiej zawartości tłuszczu, kefir i miękkie sery. Jaja, które są również bogate w składniki odżywcze, są dozwolone w ograniczonym zakresie

– ryby i inne owoce morza dostarczają szeregu witamin, minerałów i innych składników odżywczych, z których niektóre nie są łatwo dostępne w dietach wegetariańskich lub wegańskich

W artykule w tabeli 2 podane są zalecane ilości poszczególnych rodzajów żywności (w tym warzywa ≥ 3 i świeże owoce ≥ 2 porcje dziennie, oliwa ≥4 łyżki dziennie, ryby i owoce morza ≥ 3 razy w tygodniu, z kolei chude czerwone mięso ≤1 raz  w tygodniu, białe mięso ≤2 razy w tygodniu, jajka do 5 w tygodniu)

Ograniczone okno czasowe jedzenia (time-restricted eating), które jest jednym z rodzajów postu przerywanego (intermittent fasting), zakłada spożywanie pokarmu w przedziale 8-12 godzin w ciągu doby.

Przy regularnym stosowaniu taki rodzaj jedzenia zmniejsza ilość tkanki tłuszczowej w jamie brzusznej i zmniejsza produkcję wolnych rodników. Ponadto wywołuje  reakcje komórkowe które mogą zmniejszyć ryzyko ogólnoustrojowego zapalenia, cukrzycy, CVD, raka i chorób neurodegeneracyjnych. Jednakże autorzy ostrzegają, że dowody na to są na razie wstępne.

Opracowano na podstawie: JACC, 22 września 2020

Marcin Kargul

 

 

 

 

 

 

Dodaj komentarz