Jak i dlaczego wzrosła częstość pozaszpitalnych NZK w epoce pandemii

Enrico Baldi i wsp. COVID-19 kills at home: the close relationship between the epidemic and the increase of out-of-hospital cardiac arrests. Eur Heart J 2020 online (dostępny pełen tekst)

Już na początku epidemii COVID-19 donoszono o wzroście częstości pozaszpitalnych nagłych zatrzymań krążenia (NZK), do tej pory jednak nie wykazano ścisłej korelacji.

Luke tę wypełnia praca opublikowana w European Heart Journal. W czterech prowincjach północnych Włoch prześledzono częstość pozaszpitalnego NZK w ciągu 2 miesięcy od rozpoznania pierwszego przypadku COVID- 19 i porównano z analogicznym okresem 2019 r.

W okresie 21.02-20.04.2020 r. rozpoznano 956 przypadków COVID-19 i 21 pozaszpitalne NZK na 100 000 mieszkańców. Oznaczało to wzrost częstości NZK o 52% w porównaniu do 2019 r. (490 vs 321).

Wykazano ścisłą korelację statystyczną dla całego terytorium i dla każdej prowincji z osobna. Korelacja dotyczyła wszystkich faz epidemii (szybki wzrost a potem plateau).

W 2020 r. pozaszpitalne NZK częściej miało mechanizm  nie poddający się defibrylacji, wystąpiło częściej w domu (90.2% vs 83.2%), bez świadków (53.5% vs 45.8%), czas do przyjazdu pogotowia był dłuższy (15 min vs 12 min). Również rokowanie było gorsze, przy podjęciu próby resuscytacji przez ratowników powrót spontanicznego krążenia: 8.6% vs 19.8%, przeżycie do wypisu ze szpitala: 5.1% vs 9.5%.

W dyskusji autorzy poruszają następujące zagadnienia:

– u 125 pacjentów, co stanowi 74% „nadwyżki” NZK,  stwierdzono rozpoznanie lub podejrzenie COVID-19. Sugeruje to, że za NZK  odpowiadać może ostra niewydolność oddechowa w przypadkach szybkiej progresji objawów

– być może taki scenariusz  był niedostatecznie brany pod uwagę przy łagodnym przebiegu zakażenia i zapadała decyzja o leczeniu domowym, zwłaszcza w sytuacji przeciążenia szpitali

– mechanizmem NZK może być też arytmia związana z zakażeniem COVID-19 z uszkodzeniem mięśnia sercowego. Ponadto sama infekcja wydaje się wydłużać QTc poprzez wzrost stężenia cytokin. Znaczenie w tym aspekcie mogło mieć także leczenie hydroksychlorochiną

– objawy takie jak wymioty i biegunki mogą prowadzić do hipokalemii u pacjentów z łagodnym przebiegiem COVID-19 i sprzyjać NZK

– opisano częstszą zatorowość płucną w przebiegu COVID-19

– wreszcie, przyczyną może być opóźnienie interwencji medycznej w przebiegu chorób sercowo-naczyniowych, wynikające z pandemii Potwierdzeniem takiego mechanizmu  może być zmniejszenie o 40% liczby pacjentów ze STEMI transportowanych przez pogotowie w USA, Hiszpanii i Włoszech. Może to wynikać z obaw pacjentów i ich rodzin o zarażenie koronawirusem w szpitalu lub z chęci nieobciążania systemu opieki zdrowotnej.

Zdaniem autorów wyniki pracy powinny być wzięte pod uwagę przy planowaniu strategii zdrowia publicznego w epoce epidemii, zwłaszcza wobec prawdopodobnej nowej fali zakażeń.

Opracowano na podstawie: European Heart Journal, 20 czerwca 2020

Marcin Kargul

19 czerwca 2020 r. w JAMA Cardiology opublikowano pracę: Cardiac Arrests and Resuscitations During the Novel Coronavirus Disease 2019 Pandemic in New York City,w której wykazano trzykrotny wzrost pozaszpitalnych NZK  w okresie pandemii w Nowym Jorku.

Dodaj komentarz