Ryzyko udaru – rola czynników genetycznych i związanych ze stylem życia

Loes CA Rutten-Jacobs i wsp. Genetic risk, incident stroke, and the benefits of adhering to a healthy lifestyle: cohort study of 306 473 UK Biobank participants.  BMJ 2018;363:k4168 (dostępny pełen tekst)

W BMJ opublikowano prace oceniającą znaczenie czynników genetycznych i związanych ze stylem życia dla ryzyka udaru. Do prospektywnego badania kohortowego włączono 306 473 osób w wieku 40-73 lata z bazy UK Biobank.

U badanych oznaczono wielogenowy wskaźnik ryzyka na podstawie 90 polimorfizmów pojedynczych nukleotydów, których związek z ryzykiem udaru wcześniej wykazano. Jako cztery wskaźniki zdrowego stylu życia uznano: niepalenie, zdrową dietę, BMI  <30 kg/m2 i regularny wysiłek fizyczny.

Podczas obserwacji o medianie 7,1 lat doszło do 2077 udarów (1541 udar niedokrwienny, 287 krwotok śródmózgowy, 249 krwotok podpajęczynówkowy).

Ryzyko udaru było wyższe o 35% o osób z dużym ryzykiem genetycznym (górny tercyl) w porównaniu z niskim ryzykiem genetycznym (dolny tercyl).

Ryzyko udaru było wyższe o 66% u osób z 0 lub 1 czy wskaźnikiem zdrowego stylu życia w porównaniu do 3 lub 4.

W dyskusji autorzy podkreślają, że:

– ryzyko genetyczne było niezależne od ryzyka związanego ze stylem życia

– osoby z wysokim ryzykiem genetycznym i niezdrowym stylem życia miały ponad dwukrotnie wyższe  ryzyko

– ryzyko genetyczne tylko w około połowie wynika ze zidentyfikowanych genów zwiększonego ryzyka sercowo-naczyniowego (np. nadciśnienia czy dyslipidemii), muszą zatem wchodzić w grę także inne mechanizmy zwiększonego ryzyka

– redukcja ryzyka związana ze zdrowym stylem życia była podobna we wszystkich stopniach ryzyka genetycznego co podkreśla znaczenie prewencji niefarmakologicznej w całej populacji

Opracowano na podstawie: BMJ, 24 października 2018

Marcin Kargul