Publiczna świadomość czynników ryzyka chorób nowotworowych

Shahab L i wsp. Prevalence of beliefs about actual and mythical causes of cancer and their association with socio-demographic and health-related characteristics: Findings from a cross-sectional survey in England, European Journal of Cancer 2018 online (dostępny pełen tekst)

Około jednej trzeciej do połowy przypadków nowotworów jest możliwych do uniknięcia poprzez zmiany stylu życia. Zgodnie z dokumentem European Code Against Cancer (ECAC) potwierdzone czynniki ryzyka nowotworów to:  czynne i bierne palenie, alkohol, nadwaga i otyłość, nieaktywność fizyczna, niezdrowa dieta, narażenie na promieniowanie słoneczne i zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego.

Według europejskich danych ponad jedna trzecia dorosłej populacji nie wypełnia zaleceń odnośnie aktywności fizycznej, ponad połowa ma nadwagę lub otyłość, pali ponad 25%. W UK trzy czwarte dorosłych nie spożywa zalecanych ilości warzyw i owoców a 31% mężczyzn i 16% kobiet przekracza rekomendowane limity spożycia alkoholu.

Wiedza o czynnikach ryzyka nowotworów jest nieodzowna dla wdrażania prozdrowotnych zmian stylu życia. W European Journal of Cancer opublikowano pracę poświęconą świadomości publicznej na temat rzeczywistych i niepotwierdzonych/mitycznych przyczyn chorób nowotworowych. Badaniem objęto reprezentatywną próbę 1300 dorosłych osób w Anglii.

Spośród potwierdzonych czynników ryzyka badani najczęściej byli świadomi, że są nimi palenie czynne (88%) i bierne (80%) oraz nadwaga i promieniowanie słoneczne (>60%). Najniższa była świadomość znaczenia zakażenia wirusem brodawczaka i niskiego spożycia warzyw i owoców (30%).

Wśród niepotwierdzonych/mitycznych czynników ryzyka najczęściej wymieniano: stres (43%), konserwanty w żywności (42%), narażenie na fale elekromagnetyczne (35%), żywność genetycznie modyfikowaną (34%). Dalsze w kolejności były m.in. sztuczne słodziki, linie wysokiego napięcia, telefony komórkowe. Najrzadziej wymieniano mikrofalówki (19%) i plastikowe butelki (15%).

Zdaniem autorów znajomość potwierdzonych czynników ryzyka jest większa niż przekonania o istotnej roli czynników niepotwierdzonych/mitycznych. Tym niemniej stopień publicznej wiedzy można określić jako stosunkowo niski. Wyniki powinny mieć implikacje dla wysiłków na rzecz prewencji nowotworów w populacji.

Opracowano na podstawie: European Journal of Cancer , 25 kwietnia 2018

Marcin Kargul