Czy analogi GLP-1 powinny zastąpić metforminę jako leki pierwszego rzutu w cukrzycy? Głos przeciw

Silvio E. Inzucchi. Is It Time to Change the Type 2 Diabetes Treatment Paradigm? No! Metformin Should Remain the Foundation Therapy for Type 2 Diabetes. Diabetes Care 2017 Aug; 40(8): 1128-1132 (dostępny pełen tekst)

Stanowisko broniące metforminy jako leku pierwszego rzutu zaprezentował Silvio E. Inzucchi (Yale School of Medicine, New Haven). Podkreśla on, że:

– Oprócz zmniejszania wątrobowej produkcji glukozy, najnowsze badania wykazały inne mechanizmy działania metforminy, w tym pośredni  wpływ na oś inkretynową.

– Metformina skutecznie zmniejsza stężenie HbA1c bez ryzyka hipoglikemii, wykazała długoterminowe bezpieczeństwo i neutralność względem wagi lub umiarkowane jej zmniejszenie.

– W badaniu UKPDS metformina w porównaniu z terapią konwencjonalną  zmniejszyła ryzyko zawału o 39% i zgonu ze wszystkich przyczyn o 36%. Również inne badania (HOME vs placebo u chorych leczonych insuliną, SPREAD-DIMCAD vs glipizyd) sugerują redukcję zdarzeń sercowo-naczyniowych o ok. 40%.

– Korzystny wpływ na rokowanie odnotowano także w licznych badaniach obserwacyjnych.

– Badania nowych leków przeciwcukrzycowych rutynowo prowadzone są w skojarzeniu z metforminą. Nie ma natomiast badań head-to head vs metformina i byłyby one bardzo trudne do przeprowadzenia z powodów logistycznych i kosztów.

– Korzyści nowych leków w zakresie rokowania wykazano u pacjentów z rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową lub dużym jej ryzykiem. Nie ma takich danych dla chorych bez powikłań makronaczyniowych.

– Dla metforminy są dane naukowe dotyczące skuteczności w stanach przedcukrzycowych/umiarkowanej hiperglikemii (Diabetes Prevention Program).

– Metformina jest znacznie lepiej przebadana pod katem odległego bezpieczeństwa.

– O wartości metforminy świadczyć może również niedawne rozszerzenie wskazań przez FDA o pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek.

– Różnica w rocznych  kosztach leczenia jest uderzająca, w USA jest to ok. 50 $ dla metforminy i 9300 $ dla analogów GLP-1.

Zdaniem autora metformina powinna pozostać lekiem pierwszego rzutu dla chorych bez przeciwwskazań i nie ma przekonujących powodów aby rozważać inną strategię.

Opracowano na podstawie: Diabetes Care, sierpień 2017

Marcin Kargul