Farmakoterapia zaburzeń związanych z używaniem alkoholu – perspektywy

Jeff Lyon. More Treatments on Deck for Alcohol Use Disorder. JAMA. Published online (dostępny pełen tekst)

Artykuł z cyklu Medical News & Perspectives w JAMA poświęcony jest farmakoterapii  „zaburzeń związanych  z  używaniem alkoholu” (alcohol use disorder,  AUD) – rozpoznania wg klasyfikacji DSM-5 mogącego mieć nasilenie łagodne, umiarkowane lub ciężkie i zawierającego w sobie wcześniejsze „nadużywanie alkoholu” oraz „uzależnienie od alkoholu”.

Aktualnie w USA są trzy leki zaakceptowane przez FDA leki: działający awersyjnie disulfiram oraz naltrekson i akamprosat, które zmniejszają u części osób głód alkoholu (cravings).

W fazie badań jest kilka potencjalnych leków. Jednym z nich jest środek przeciwpadaczkowy gabapentyna. Niedawno poinformowano o zakończeniu badania sponsorowanego przez National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism (NIAAA ). Oceniano w nim przez 6 miesięcy  gabapentynę  1200 mg/d vs placebo u 248 pacjentów, punktem końcowym był odsetek badanych bez nadużywania alkoholu (> 4 standardowe dawki dziennie u mężczyzn i > 3 u kobiet) w ostatnich 4  tygodniach obserwacji. Wyniki będą znane za kilka miesięcy, ale badacze już uprzedzili, że są „ekscytujące”.

 

Inne badane substancje to:

Warenicyklina – lek stosowany w rzucaniu palenia

ABT-436  – antagonista receptora wazopresyny o działaniu przeciwlękowym

Mifepriston – antagonista receptora progesteronowego stosowany w antykoncepcji doraźnej, wykazuje wpływ na ciało migdałowate

Cytykolina – środek dostępny jako suplement diety, moduluje system cholinergiczny

Baklofen – pochodna kwasu γ-aminomasłowego (GABA) zmniejszająca napięcie mięśni szkieletowych

 

W przeprowadzonym w 2015 r. badaniu National Survey on Drug Use and Health liczbę dorosłych osób w USA z AUD oszacowano na  15,1 mln, porównywalnie z dużą depresją (16,1 mln). Są też dane mówiące o 32 mln z AUD w ostatnich 12 miesiącach a nawet 70 mln kiedykolwiek w życiu (29% populacji).

Tylko 8,7% osób z AUD szukało pomocy  medycznej (nie licząc porad z powodu chorób wynikających z AUD). Z kolei tylko 4% spośród zwracającym się o pomoc przepisano leki na AUD. Artykuł omawia możliwe przyczyny tego stanu rzeczy.

Zdaniem Raye’a Z. Littena, dyrektora NIAAA:

Jest 13 lub 14 leków przeciwdepresyjnych aktywnie upowszechnianych. Jeśli jeden lek nie działa mamy inne. Bardzo chcielibyśmy, aby podobna sytuacja dotyczyła AUD w przeciągu następnych 10 lat.

Opracowano na podstawie: JAMA, 24 maja 2017

Marcin Kargul