Różnice w populacjach pacjentów z niewydolnością serca z badań klinicznych z różnych regionów świata – czy ma to znaczenie ?

Dodatkowo śmiertelność sercowo-naczyniowa oraz całkowita dla całej populacji z regionów Azji-Pacyfiku oraz z Ameryki Południowej była istotnie wyższa w porównaniu z populacją z Ameryki PółnocnejChidiebube Egwim i wsp. Global variations in patient populations and outcomes in heart failure clinical trials. Curr Heart Fail Rep 2017

Na niewydolność serca (NS) choruje ponad 38 milionów ludzi na świecie. Dzięki badaniom klinicznym udało się zmniejszyć wskaźniki chorobowość i śmiertelności w przebiegu NS z obniżoną frakcją wyrzutu. Zmniejszyła się przez to też częstość incydentów będących punktami końcowymi w badaniach, co powoduje  konieczność włączenia coraz większej liczby pacjentów do nowych badań klinicznych.

Regulacje prawne oraz  koszty badań w USA i w Europie spowodowały zwiększenie uczestnictwa chorych z innych regionów świata. Sytuacja ta prowadzi do coraz większej heterogenności badanych populacji z NS. Opublikowany ostatnio artykuł poglądowy został poświęcony temu zagadnieniu.

Jednym z omawianych badań był eksperyment TOPCAT  (Spironolactone for Heart Failure with Preserved Ejection Fraction)  w którym badaną populację z NS z zachowaną frakcją wyrzutu podzielono na 2 regiony: z obu Ameryk oraz z Gruzji i Rosji. Populacja z Rosji i Gruzji była młodsza, obie podgrupy różniły się także pod względem chorób współistniejących, m.in. częstsze występowanie cukrzycy, rewaskularyzacji i migotania przedsionków w populacji amerykańskiej.

W całej badanej populacji nie stwierdzono różnic w występowaniu pierwotnego puntu końcowego pomiędzy analizowanymi grupami (spironolakton vs placebo). Jednakże, pierwotny punkt końcowy wystąpił znacznie częściej w grupie placebo w podgrupie amerykańskiej (31,8% vs 8,4%).  Po uwzględnieniu danych jedynie dla populacji z Ameryk, okazało się, że uzyskano istotną redukcję punktu końcowego w grupie interwencji.

Dane z tego badania wskazują na istotne różnice w populacjach, sugerując że część pacjentów z Gruzji i Rosji mogła mieć znacznie mniej zaawansowaną NS lub wręcz objawy wynikające z innych przyczyn niż NS.

W badaniu PARADIGM  (valsartan/sacubitril vs enalapryl w NS z obniżoną frakcją wyrzutu) zarejestrowano różnice w wieku chorych z różnych regionów, najstarsza była populacja z Europy Zachodniej, a najmłodsza z regionu Azja-Pacyfik. W Ameryce Łacińskiej większy był odsetek kobiet,  porównaniu z innymi grupami. Także i w tym badaniu zaznaczyły się różnice w chorobach współistniejących, które były stwierdzane częściej w populacji europejskiej i z Ameryki Północnej w porównaniu z Azją i Ameryką Południową. Dodatkowo śmiertelność sercowo-naczyniowa oraz całkowita dla całej populacji z regionów Azji-Pacyfiku oraz z Ameryki Południowej była istotnie wyższa w porównaniu z populacją z Ameryki Północnej.  Jednak siła badania była zbyt mała, aby ocenić różnice regionalne odnośnie punktów końcowych.

Podsumowując, autorzy podkreślają, że włączenie różnorodnych populacji pozwala na uzyskanie większej liczebności badanych grup, wprowadzenie terapii na nowe rynki, a także poszerzenie badanych grup o pacjentów dotychczas rzadko reprezentowanych w badaniach. Niemniej jednak taka strategia może zakłócać uzyskane dane, co wynika z różnic w charakterystyce pacjentów, odmienności w sposobie opieki nad pacjentami z NS, w tym  diagnostyce NS oraz w stosowaniu terapii zgodnej z zaleceniami. Uniemożliwia to uogólnianie wyników dla poszczególnych regionów. Konieczne jest tym samym uwzględnienie tych faktów zapoznając się z wynikami nowych badań.

Opracowano o na podstawie: Current Heart Failure Reports, luty 2017

 

Tomasz Rywik