Wysiłek fizyczny – czy wystarczy w weekend?

Gary O’Donovan i wsp. Association of “Weekend Warrior” and Other Leisure Time Physical Activity Patterns With Risks for All-Cause, Cardiovascular Disease, and Cancer Mortality. JAMA Intern Med. 2017;177(3):335-342.

Minimalny poziom aktywności fizycznej w czasie wolnym dla osób w wieku 18-64 lata rekomendowany przez WHO to 150 min aktywności umiarkowanej lub 75 min aktywności intensywnej tygodniowo. Wykazano, że taka aktywność rozłożona równomiernie na kilka dni w tygodniu wiąże się z redukcją umieralności całkowitej, sercowo-naczyniowej i nowotworowej.

Czy aktywność fizyczna tylko w weekendy ma podobny skutek? Zagadnieniu temu poświecono pracę opublikowaną w JAMA Internal Medicine.

Do badania włączono dane ponad 63 tysięcy osób w wieku co najmniej 40 lat z  rejestrów Health Survey for England i  Scottish Health Survey  z lat 1994-2012. Oceniano aktywność fizyczną w okresie miesiąca przed przeprowadzeniem ankiety wyróżniając grupy: nieaktywną (62,8%), o aktywności poniżej wartości rekomendowanych (22,4%), o rekomendowanej aktywności prowadzonej regularnie  (11,1%)  i o rekomendowanej aktywności skumulowanej  w weekendy w 1 lub 2 dni (3,7%).

Osoby  aktywne równomiernie poświęcały na to średnio 450 min  w tygodniu a aktywne w weekendy  średnio 300 min  w tygodniu, ale większy odsetek stanowił u nich wysiłek intensywny.

W trakcie obserwacji zmarły 8802 osoby, w tym 2780 z przyczyn sercowo-naczyniowych a 2526 z przyczyn nowotworowych.

Wyniki wskazują, że każda aktywność ma znaczenie. W analizie wieloczynnikowej, w porównaniu do grupy nieaktywnej,  śmiertelność ogólna, sercowo-naczyniowa i nowotworowa były niższe o odpowiednio:

– 35%, 41% i 21% w grupie aktywnej regularnie (co najmniej 3 x w tygodniu) łącznie wypełniającej rekomendacje

– 30%, 40% i 18% w grupie aktywności weekendowej (1 lub 2 dni) łącznie wypełniającej rekomendacje

– 34%, 40%  i 17%w grupie aktywności poniżej rekomendacji w sposób weekendowy

– 18%, 21% (NS) i 1% (NS) w grupie aktywności poniżej rekomendacji w sposób regularny

Ograniczenia badania wynikają z autooceny aktywności,  dominacji rasy kaukaskiej oraz możliwości wykazania tylko związku, ale nie zależności przyczynowej.

Badanie wskazuje, że mniej częsta aktywność, łatwiejsza do  dopasowania do wypełnionego harmonogramu obowiązków, również przynosi korzyści kliniczne. Szczególnie zachęcające jest,  że nawet aktywność 1-2 razy w tygodniu o łącznym czasie poniżej rekomendacji daje efekty.

A zatem odpowiedź na pytanie, czy z ćwiczeniami można poczekać do weekendu brzmi: ewentualnie tak. Tym niemniej, częstsze ćwiczenia (przy wypełnieniu  rekomendacji) przynoszą dalsze korzyści  w odniesieniu do umieralności, mogą ponadto dawać inne pozytywne efekty np. w zakresie  zdrowia psychicznego czy prewencji cukrzycy.

Opracowano na podstawie: JAMA Internal Medicine, 9 stycznia  2017

Marcin Kargul

 

 

 

Dodaj komentarz