Konsumpcja jajek a zdrowie. Meta-analiza związku z ryzykiem udaru i choroby wieńcowej

Dominik D. Alexander i wsp. Meta-analysis of Egg Consumption and Risk of Coronary Heart Disease and Stroke. J Am Coll Nutr 2016; 35(8):704-716

W piśmie Journal of the American College of Nutrition opublikowano metaanalizę dotyczącą skutków zdrowotnych spożycia jajek.

Do analizy włączono  prospektywne badania kohortowe: 7 oceniających ryzyko udaru (n=308 000) i 7 oceniających ryzyko choroby wieńcowej (n=276 000).

Spożywanie 1 jajka dziennie vs < 2 jajek tygodniowo wiązało się ze względną redukcją ryzyka udaru o 12% (95% CI, 0.81-0.97). Dla ryzyka choroby wieńcowej zależność była nieznamienna statystycznie.

Zdaniem autorów, znaczenie mogą mieć zawarte w jajkach substancje o działaniu antyoksydacyjnym, ale mechanizmy opisanej zależności powinny być dalej badane. Podobnie, dalsze prace są konieczne dla ustalenia optymalnej konsumpcji jajek.

Obecna analiza ma ograniczenia wynikające z obserwacyjnego charakteru włączonych badań. Nie można wykluczyć, że np. osoby spożywające więcej jajek charakteryzowały się bardziej prozdrowotnym stylem życia.

Autorzy przyznają, że duże jajko zawiera ok. 186 g cholesterolu ale  zwracają uwagę, że ostatnie badania podważają długo  funkcjonujące twierdzenia o związku spożycia cholesterolu z miażdżycą. Najnowsze wytyczne żywieniowe (2015 Dietary Guidelines for Americans) nie zawierają ograniczenia spożycia cholesterolu, ponieważ nie wykazano zależności spożycia cholesterolu i jego stężenia.

Jak powiedział główny badacz, Dominik D. Alexander (EpidStat Institute, Seattle):

Nie twierdzę, że jest to „magiczne lekarstwo”. Wierzę w zbilansowaną dietę i styl życia. A na podstawie tego badania uważam, że spożywanie jajek może pasować do dobrze zbilansowanego wzorca dietetycznego.

Innego zdania jest  J. David Spence, (Western University, Ontario, Canada) który zwraca uwagę, że niektóre badania sugerowały możliwość związku spożycia jajek z ryzykiem sercowo-naczyniowym, zwłaszcza u chorych na cukrzycę. W jego opinii  żółtka mają niekorzystny wpływ, natomiast białka są dobrym źródłem protein i innych substancji odżywczych. Spence podkreśla też   możliwość odwrotnej przyczynowości w analizowanych badaniach, tzn. że osoby z rozpoznaną miażdżycą spożywały mniej jajek za poradą swoich lekarzy a jednocześnie częściej doświadczały udaru.

Autorzy metaanalizy konkludują natomiast, że jajka są stosunkowo tanim, bogatym w składniki odżywcze pełnowartościowym i nieprzetworzonym produktem, cennym źródłem  protein, niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, antyoksydantów, choliny i minerałów.

Opracowano na podstawie: Journal of the American College of Nutrition, listopad 2016

Marcin Kargul