Udary – trendy epidemiologiczne w Europie

Béjot Y, et al. Epidemiology of stroke in Europe and trends for the 21s century. Presse Med.(2016)

Pomimo postępów w prewencji  i  leczeniu ostrej fazy udaru mózgu pozostaje on bardzo dużym problemem zdrowotnym.

Na podstawie przeprowadzonych rejestrów populacyjnych w pierwszej dekadzie 21 wieku standaryzowane wskaźniki zapadalności w  krajach europejskich  wahały się w zakresie od 95 (Sesto Florentino, Włochy) do 290 (Grodno, Białoruś) na 100 000 mieszkańców rocznie. Dane z Warszawy sytuują się pośrodku, ze wskaźnikiem około 130/100 000 mieszkańców rocznie. Udar niedokrwienny stanowił około 80% przypadków.

Dane te mogą być niedoszacowane, ponieważ pochodzą z pojedynczych regionów, głównie miejskich. Ogólna tendencja wskazuje na gradient wzrostu zapadalności w kierunku wschodnim i północnym.

Dane na temat trendów zapadalności są niepełne. Na podstawie pracy  Global Burden of Disease Study  w latach 1990-2010 standaryzowana zapadalność zmniejszyła się istotnie o 12% w krajach  o wysokim dochodzie i zwiększyła o 12% w krajach o dochodzie średnim i niskim (NS).

Na początku 21 wieku rocznie udaru doświadczało ok. 1,1 miliona Europejczyków, z powodu starzenia się populacji liczba ta może wzrosnąć do 1,5 miliona w 2025 r.

Śmiertelność w ciągu miesiąca po udarze szacowana jest na 13-35%, dla poszczególnych podtypów:  udar niedokrwienny 9-19%,  krwotok śródmózgowy 25-61%, krwotok podpajeczynówkowy 26-48%.

W ciągu roku po epizodzie odnotowuje się: rehospitalizację z dowolnych przyczyn  u 33%, ponowny epizod udarowy u 7-13%, demencję u 7-23%, łagodne zaburzenia poznawcze u 35-47%, depresję u 30-50%, zmęczenie u 35-92%.

Przedstawione dane wskazują na pilną potrzebę lepszego poznania czynników ryzyka udaru, poprawy prewencji pierwotnej i wtórnej oraz leczenia ostrej fazy udaru i rehabilitacji poudarowej.

Opracowano na podstawie: Presse Medicale, 2 listopada 2016

Marcin Kargul