Dodane cukry proste to „nowy tytoń”

Dr Aseem Malhotra. Sugar Is the New Tobacco, so Let’s Treat It That Way. Medscape

Autor artykułu w serwisie Medscape (Aseem Malhotra, Lister Hospital, Stevenage, UK) z zadowoleniem wita stanowisko WHO wzywające do nałożenia co najmniej 20% podatku na napoje słodzone w celu ograniczenia epidemii otyłości i cukrzycy typu 2. Przypomina, że znaczące zmniejszenie konsumpcji tytoniu w ostatnich trzech dekadach osiągnięto w głównej mierze dzięki działaniom legislacyjnym.

Autor przytacza argumenty naukowe: w projekcie NHANES śmiertelność sercowo-naczyniowa była trzykrotnie wyższa u osób przyjmujących ponad 25% kalorii dziennie w postaci dodanych cukrów prostych w porównaniu do <10%. Z kolei  zmniejszenie  spożycia cukrów prostych z 28% do 10%  dziennych kalorii u dzieci z zespołem metabolicznym przyniosło efekt w postaci  istotnej redukcji stężenia trójglicerydów, LDL cholesterolu i insuliny na czczo oraz ciśnienia tętniczego już po 10 dniach.

Jaka ilość cukru jest zatem bezpieczna? Zdaniem  Malhotry z punktu widzenia zdrowia publicznego żadna, cukier prosty dodany nie ma żadnych zalet żywieniowych. WHO powinna ustalić  limit spożycia na nie więcej niż 3% przyjmowanych kalorii (ok. 3 łyżeczki). Tymczasem średnie spożycie w USA i UK jest 4-7 razy wyższe.

Spożywanie dodanych cukrów prostych we współczesnym świecie jest nieomal nie do uniknięcia, są one w większości produktów przetworzonych. Tym niemniej, nadal jedna trzecia konsumpcji to  napoje słodzone a jedna szósta słodycze czy lody.

Autor zwraca uwagę, że w przypadku tytoniu musiało minąć 50 lat od pierwszych doniesień o szkodliwości palenia do wprowadzenia efektywnych restrykcji prawnych. Można doszukiwać się w obecnych działaniach  przemysłu spożywczego pewnych analogii do aktywności koncernów tytoniowych w tamtych latach.

Przesłanie dotyczące zdrowia publicznego powinno być jasne: okazjonalna mała „słodka przyjemność” nie jest niczym złym, ale nie ma stałego miejsca na dodane cukry proste w zdrowej zrównoważonej diecie.

Stanowisko WHO w sprawie podatku powinno być uzupełnione dalszymi krokami, jak ograniczenia reklamy napojów słodzonych czy zakaz sponsorowania wydarzeń sportowych. Dodane cukry proste są „nowym tytoniem” i tak powinny być traktowane.

Opracowano na podstawie: Medscape, 31 października 2016

Marcin Kargul