Interakcje leków przeciwdepresyjnych – podsumowanie wiedzy

Stephen Bleakley. Antidepressant drug interactions: evidence and clinical significance. Prog Neurol Psychiatry. 2016; 20(3):21-27 (dostępny pełen tekst)

Leki przeciwdepresyjne należą do najczęściej stosowanych produktów leczniczych, w Anglii  przyjmowanie deklaruje 11% kobiet i 6 % mężczyzn. Chociaż podstawowym wskazaniem jest leczenie depresji, leki te stosowane są także np. w stanach lękowych czy bólach neuropatycznych.

Z powyższych powodów znajomość potencjalnych interakcji lekowych jest istotna dla lekarzy i farmaceutów. Zagadnieniu temu poświęcony jest artykuł przeglądowy autorstwa Stephena Bleakley’a (College of Mental Health Pharmacy) w piśmie Progress in Neurology and Psychiatry.

Przykładem interakcji farmakodynamicznych może być zagrożenie rozwojem zespołu serotoninowego przy stosowaniu dwóch leków zwiększających przekaźnictwo serotoninergiczne. Dotyczy to SSRI i innych leków przeciwdepresyjnych mających takie działanie, oraz takich leków jak np. tramadol, fentanyl, linezolid, lit, a także ziele dziurawca.

Większość istotnych interakcji farmakokinetycznych związanych jest ze zmianami metabolizmu wątrobowego leków. Większość antydepresantów metabolizowana jest przez enzymy  CYP2D6, CYP1A2 i CYP3A4 cytochromu P450. Enzymy te mogą być hamowane lub indukowane przez inne leki. Z kolei leki przeciwdepresyjne mogą hamować enzymy CYP zwiększając stężenie innych leków.

Przykładem interakcji farmakokinetycznej może być dodanie fluoksetyny do amitryptyliny, co może zwiększać stężenie tej ostatniej 2,5-6,3 razy i powodować toksyczność.

Ważnym aspektem zagadnienia interakcji są indywidualne różnice genetyczne.  Na przykład 5-10% osób rasy kaukaskiej ma wariant enzymu CYP2D6 związany z małą aktywnością (poor metabolisers). Osoby takie są szczególnie narażone na interakcje leków metabolizowanych przez ten enzym.

W artykule szczegółowo pod katem interakcji omówione są grupy leków przeciwdepresyjnych i poszczególne preparaty.

Opracowano na podstawie: Progress in Neurology and Psychiatry, maj 2016

Marcin Kargul