Niedostateczna reprezentacja chorych z przewlekłą chorobą nerek w kardiologicznych badaniach klinicznych – nowe dane

Ioannis Konstantinidis i wsp. Representation of Patients With Kidney Disease in Trials of Cardiovascular Interventions. An Updated Systematic Review. JAMA Intern Med. Published online

U znacznej części pacjentów z przewlekłą chorobą nerek (PChN) występuje także choroba sercowo-naczyniowa i odwrotnie – 30-60% chorych kardiologicznie ma również upośledzenie czynności nerek. Każde z wymienionych zaburzeń jest jednocześnie niezależnym czynnikiem ryzyka wystąpienia drugiego.

Opublikowany w JAMA Internal Medicine nowy przegląd systematyczny badań wykazał, że pacjenci z PChN są w dalszym ciągu często wykluczani z badań dotyczących chorób sercowo-naczyniowych, chociaż nastąpiła pewna poprawa.

Autorzy do analizy włączyli opublikowane w czołowych pismach badania z lat 2006-2014 dotyczące niewydolności serca i ostrych zespołów wieńcowych, z udziałem co najmniej 100 pacjentów. Spośród ocenianych 371 prac w 212 (57,1%) chorych z PChN nie włączano do badania.

Zdaniem autorów, w pewnych stanach zwiększonego ryzyka taka ostrożność może być uzasadniona, np. przy ocenie leczenia przeciwzakrzepowego. Jednakże w innych przypadkach takie kryterium wyłączenia jest przesadne. W 38 badaniach, w których analizowano związek stopnia wydolności nerek z wystąpieniem punktu końcowego, tylko w 5 (13,2%) zaburzenie czynności nerek miało znaczący wpływ na wyniki.

Komentujący wyniki badania Dr Adrian Hernandez z Duke University przypomniał, że stosowanie kardiowerterów-defibrylatorów i terapii resynchronizującej ma niewiele badań u chorych z PChN. Podobnie badanie PARADIGM-HF, porównujące  leczenie preparatem będącym połączeniem antagonisty receptora angiotensyny II oraz inhibitora neprylizyny ze stosowaniem enalaprilu w skurczowej niewydolności serca, wyłączało pacjentów z eGFR <30 mL/min/1.73 m2.

W opinii autorów:

W perspektywie długoterminowej strategia wyłączania pacjentów z PChN z dużych prób klinicznych pozbawia możliwości oceny stosunku korzyści do ryzyka w znacznej subpopulacji osób z wysokim obciążeniem sercowo-naczyniowym i może narazić te osoby na niedostateczne stosowanie terapii przynoszących korzyści lub nadmierne stosowanie mniej skutecznych lub obarczonych większym ryzykiem terapii.

Opracowano na podstawie: JAMA Internal Medicine, 30 listopada 2015

Marcin Kargul

Dodaj komentarz