Kiedy intensyfikować leczenie nadciśnienia tętniczego? Analiza blisko 90 tysięcy pacjentów.

Wenxin Xu i wsp. Optimal systolic blood pressure target, time to intensification, and time to follow-up in treatment of hypertension: population based retrospective cohort study, LINK: BMJ 2015;350:h158 (dostępny pełen tekst)

Nadciśnienie tętnicze (NT) jest pojedynczym najpowszechniejszym czynnikiem ryzyka sercowo-naczyniowego, a także czynnikiem ryzyka umieralności ogólnej. Wiadomo, że terapia hipotensyjna zmniejsza to ryzyko, a leczenie NT należy do najczęstszych przyczyn wizyt w gabinetach lekarskich. Niemniej jednak, wiele problemów związanych z leczeniem hipotensyjnym nie jest do końca wyjaśnionych.

Celem opublikowanej w BMJ pracy było poszukiwanie optymalnych wartości ciśnienia skurczowego (SBP-systolic blood pressure), powyżej których uzasadnione byłoby dodanie nowych leków hipotensyjnych lub zwiększenie dawek stosowanych dotychczas leków. Dodatkowym celem pracy była ocena związku pomiędzy opóźnieniem w intensyfikacji farmakoterapii a powikłaniami sercowo-naczyniowymi lub ryzykiem zgonu.

Było to badanie retrospektywne, w którym oceniano pacjentów z praktyk lekarzy pierwszego kontaktu w Wielkiej Brytanii z lat 1986-2010. Ostatecznie do grupy badanej włączono 88 756 osób. Punktami końcowymi badania były incydenty sercowo-naczyniowe i zgony.

W analizie uwzględniano różne strategie postępowania, uzależnione m.in. od wartości SBP przy których intensyfikowano terapię, czasu który upłynął od stwierdzenia wyższych wartości SBP do momentu intensyfikacji leczenia oraz czasu pomiędzy intensyfikacją leczenia a następną wizytą z pomiarem ciśnienia. W analizach uwzględniono wpływ danych demograficznych i klinicznych. Średni wiek badanej populacji wynosił 58,5 lat, odsetek mężczyzn 41,5%, a osób palących 56,5%. Średni okres obserwacji obejmował 37,4 miesiąca.

Punkty końcowe wystąpiły u 11,3% analizowanych. Przyjęcie wartości SBP w zakresie 130-150 mm Hg dla intensyfikacji leczenia hipotensyjnego nie zmieniało ryzyka. Natomiast uznanie SBP > 150 mm Hg jako punktu odcięcia dla intensyfikacji leczenia pogarszało rokowanie. Dla SBP=160mm Hg ryzyko rosło o 21%, a dla SBP=170 mm Hg o 42%.

Opóźnienie momentu intensyfikacji terapii pomiędzy 1,4 a 4,7 mies. zwiększało ryzyko o 12%-20%. Podobnie wydłużenie czasu pomiędzy decyzją o intensyfikacji leczenia a następna wizytą z pomiarem ciśnienia było również związane z gorszym rokowaniem (wzrost ryzyka o 18% dla okresu powyżej 2,7 miesięcy).

A zatem, oprócz ustalenia progowych wartości ciśnienia. także inne aspekty wpływają istotnie na rokowanie. Jak wykazano w prezentowanej pracy modyfikacja leczenia u osób z wartościami ciśnienia skurczowego dopiero >150 mm Hg, opóźnienie czasu od stwierdzenia podwyższonych wartości ciśnienia do czasu zmiany leczenia >1,4 miesiąca, a także wydłużenie okresu pomiędzy intensyfikacją leczenia a wizytą kontrolną z pomiarami ciśnienia >2,7 miesiąca istotnie zwiększają ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych lub zgonu. Zdaniem autorów w grupie pacjentów z nadciśnieniem tętniczym istotne jest nie tylko osiągnięcie zakładanych wartości, ale także czas, który upłynął do momentu modyfikacji leczenia oraz wczesna kontrola efektów intensyfikacji farmakoterapii.

Opracowane na podstawie: BMJ / 5 lutego 2015
Tomasz Rywik