Wpływ farmakoterapii opartej na dowodach naukowych na odległe rokowanie chorych hospitalizowanych z powodu niewydolności serca

Tiew-Hwa Katherine Teng i wsp – The effect of evidence-based medication use on long-term survival in patients hospitalised for heart failure in Western Australia LINK: MJA 2010;192:306

Niewydolność serca (NS) jest jedną z najczęstszych przyczyn hospitalizacji i zgonów. Jak wynika z badań randomizowanych  stosowanie adekwatnego leczenia farmakologicznego istotnie poprawia przeżywalność w tej grupie chorych. Mimo to wyniki badań epidemiologicznych wskazują na suboptymalną terapię NS w większości badanych populacji.

Na łamach Medical Journal of Australia Teng i wsp. opublikowali wyniki pracy, której celem była ocena wykorzystania optymalnej terapii (o udokumentowanej skuteczności) u pacjentów z NS leczonych w szpitalach  w latach 1996-2006, określenie czynników wpływających na dobór terapii optymalnej, a także oszacowanie wpływu tej terapii na rokowanie pacjentów wypisywanych ze szpitala. Było to badanie retrospektywne, którym objęto grupę 1006 osób (50,5% mężczyzn) przyjętych do szpitala powodu NS. Średni wiek badanej populacji wynosił 76,3 lat.

W  badanym okresie u osób wypisanych ze szpitala ACEI/sartany i diuretyki były stosowane powszechnie (odpowiednio  u około 75%  i 85% pacjentów przez wszystkie lata),  stosowanie beta blokerów wzrosło w 2006 roku do  51,3% (wyjściowo  10,5% osób) a antagonstów aldosteronu do 23,3% (wyjściowo  1,4%) .  Wiek powyżej 75 lat był czynnikiem zmniejszającym prawdopodobieństwo stosowania beta adrenolityku i antagonisty aldosteronu. Echokardiogram wykonywano u 53% pacjentów i wykonanie tego badania było związane z wyższym prawdopodobieństwem otrzymania adekwatnego lecenia (ACEI/sartany, beta blokery i antagonista aldosteronu),

Zarówno stosowanie ACEI/sartanów jak i beta blokerów przy wypisie było niezależnym czynnikiem korzystnie modyfikującym 1-roczne przeżycie, a współczynniki hazardu wynosiły odpowiednio 0,71 (p=0,003) oraz 0,68 (p=0,002). Spośród innych zmiennych negatywną zależność z przeżywalnością zaobserwowano z wiekiem, obecnością  niedokrwistości i niewydolności nerek, a dodatnią z ciśnieniem skurczowym. W obserwacji 3-letniej potwierdzono korzystny wpływ stosowania ACEI/sartanów i leków beta adrenolitycznych.   Stosowanie antagonistów aldosteronu nie wpływało zarówno na przeżywalność 1-roczną jak i 3-letnią.

Zdaniem autorów w trakcie trwania obserwacji terapia stawała się coraz bardziej optymalna, zbyt rzadko jednak wykonywano badanie  echokardiograficzne, które było predyktorem adekwatnej terapii.

Opracowane na podstawie: Medical Journal of Australia / 15 marca 2010
Tomasz Rywik