Informacja o leku dla pacjenta w podeszłym wieku – wyzwanie dla farmaceuty

Spiers MV, Kutzik DM, Lamar M – Variation in medication understanding American Journal of Health-System Pharmacy 2004;61:373
W praktyce aptecznej farmaceuci często spotykają się z pacjentami w podeszłym wieku. Znane są problemy komunikacyjne u osób starszych, powodujące trudności w zrozumieniu sposobu stosowania leków, podawanym przez lekarza lub farmaceutę.

Psycholodzy z jednostek naukowych w Filadelfii i w Nowym Jorku przeprowadzili badania, których celem było przybliżenie rodzaju i ilości problemów komunikacyjnych związanych ze stosowaniem leków, występujących u starszych pacjentów. W projekcie wzięło dobrowolny udział 375 pacjentów w wieku powyżej 65 lat.

Badacze opracowali specjalny formularz wywiadu z pacjentem. Pytano o zrozumienie celu stosowania leku, grupę terapeutyczną do jakiej lek należy, wysokość dawki leku, częstotliwość i porę zażywania, oraz sposób postępowania w przypadku ominięcia dawki leku.

Nieco ponad połowa pacjentów (62%) potrafiła dokładnie odpowiedzieć na zadane pytania i doskonale znała swoje leki. Około 8% pacjentów (blisko trzydzieści osób), słabiej znała stosowane przez siebie leki, przy czym szczególnym problemem był sposób postępowania w przypadku ominięcia dawki leku. Grupa ta potrafiła jednak nazwać zażywane leki i opisać ich zastosowanie. Podobna liczba pacjentów (7%) miała bardzo duże problemy z nazwaniem chociażby jednego ze stosowanych leków i określeniem celu oraz sposobu dawkowania, co najczęściej wiązało się z większą liczbą przyjmowanych leków i bardziej skomplikowanym sposobem ich dawkowania. Pozostali pacjenci (23,5%) wykazywali mieszane problemy ze znajomością leków, bez określonego profilu.

Według autorów badania fakt, że blisko 40% starszych pacjentów ma mniejsze lub większe problemy ze zrozumieniem zastosowanej farmakoterapii, powinien szczególnie oddziaływać na zachowania zawodowe farmaceutów i lekarzy. Sytuację mogą poprawiać tak proste czynności jak notowanie dawkowania na opakowaniu, czy stosowanie dziennych lub tygodniowych szufladek z lekami. Niezmiernie istotne jest rozpoznanie typu pacjenta z jakim aktualnie farmaceuta nawiązuje kontakt i dostosowanie sposobu przekazu informacji na temat zaleconej farmakoterapii.

Opracowane na podstawie: American Journal of Health-System Pharmacy / 2004-02-24