Molekularne i genetyczne podstawy zaburzeń depresyjnych – aktualny stan wiedzy

Roy M i wsp – Molecular and genetic basis of depression LINK: J Genet. 2014;93:879 (dostępny pełen tekst)

W piśmie Journal of Genetics opublikowany został przeglądowy artykuł poświęcony molekularnym i genetycznym podstawom zaburzeń depresyjnych.  Zaburzenia psychiczne są  chorobami złożonymi, których etiologia związana jest z interakcją czynników genetycznych/epigenetycznych i środowiskowych.  

W etiologii zaburzeń depresyjnych  odgrywają rolę takie czynniki środowiskowe jak m.in. stan zdrowia matki w okresie ciąży,  zmiany hormonalne w okresie pokwitania, wpływ stresu na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza (HPA), dieta, leki i używki, warunki w domu, szkole, pracy, status społeczno-ekonomiczny, poziom inteligencji, wykształcenie i inne.  

Do oceny genetycznych uwarunkowań depresji  najczęściej stosowano model badań asocjacyjnych tzw. genów kandydujących, wybieranych na podstawie patogenetycznych hipotez choroby. Artykuł omawia  stan wiedzy na temat najlepiej przebadanych genów:  kodującego transporter serotoniny 5HTTLPR (5-hydroxytlyptamine transporter linked polymorphic region) oraz genu neurotropowego czynnika pochodzenia mózgowego ( Brain Derived Neurotrophic Factor, BDNF).

Inne geny badane pod kątem etiologii zaburzeń depresyjnych omówione w artykule to geny kodujące: kinazy syntazy glikogenu (GSK3β), beta hydroksylazy dopaminy (DBH), czynnika martwicy nowotworów (TNF),  receptorów glutaminergicznych (AMPA), hydroksylazy tryptofanu  (TPH2), białka wiążącego FK506 (FKBP5), katecholo-O-metylotransferazy (COMT).

W ostatnich latach obserwuje się  spektakularny postęp w badaniach z zakresu genetyki molekularnej. Prowadzone są badania asocjacyjne całego genomu (genome-wide association studies – GWAS) oraz sekwencjonowanie nowej generacji (Next-Generation Sequencing -NGS). Metody  stwarzają nowe możliwości poznania genów związanych z etiopatogenezą zaburzeń psychicznych.

Opracowane na podstawie: Internet / Grudzień 2014
Marcin Sokołowski

Dodaj komentarz