Indeks masy ciała a wskaźniki śmiertelności u osób ze świeżo rozpoznaną cukrzycą typu 2

D.K. Tobias i wsp – Body-Mass Index and mortality among adults with incident type 2 diabetes LINK: N Engl J Med 2014;370:233

W ostatnich latach często podkreśla się, że nie w każdej sytuacji nadmierna masa ciała związana jest z nadmiernymi wskaźnikami śmiertelności i chorobowości, zwłaszcza sercowo-naczyniowej i nowotworowej. Zjawisko to, określane jako paradoks otyłości, stwierdzono między innymi dla otyłych osób z niewydolnością serca, niewydolnością nerek, nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2.

Czy rzeczywiście, przy spełnieniu określonych warunków analizy, zależność między otyłością a rokowaniem może mieć niejednoznaczny kierunek? Na pytanie to na łamach NEJM próbowali odpowiedzieć Deirdre K. Tobias i współautorzy. Przeanalizowali oni zależność pomiędzy indeksem masy ciała (BMI) a śmiertelnością wśród osób ze świeżo rozpoznaną cukrzycą typu 2.

Dane pochodziły z dwóch badań epidemiologicznych Nurses Health Study  i Health Profesionals Follow Up Study. Dzięki temu u ponad 11000 badanych rozpoznano w trakcie obserwacji cukrzycę, a losy od tego momentu można było prześledzić przez średnio ponad 15 lat.

Dla całej grupy osób z cukrzycą i BMI >18,5 kg/m2 stwierdzono, że zależność pomiędzy BMI i śmiertelnością całkowitą przybiera charakter krzywej J z najniższymi wskaźnikami dla BMI 22,5 -24,9 kg/m2. Rozdzielając podgrupy na osoby nigdy niepalące i kiedykolwiek palące papierosy, zauważono, że dla pierwszej z nich zależność między BMI a śmiertelnością ma charakter liniowy, a dla drugiej nadal pozostaje krzywą J. Ponadto wiek jest jednym z ważniejszych czynników modyfikujących powyższą relację i wydaje się, że u osób w wieku podeszłym, inne czynniki, poza BMI mają bardziej decydujący wpływ na rokowanie chorych.

Śmiertelność sercowo-naczyniowa z kolei, dla całej analizowanej grupy miała w stosunku do BMI charakter liniowy. W przypadku nowotworów u  osób palących, BMI w zakresie 18,5-22,5 wiązało się ze wzrostem zapadalności na nowotwory, podczas, gdy u niepalących, wyraźny wzrost ryzyka  stwierdzano od BMI 30 kg/m2.

Wyniki uzyskane  z przeprowadzonej analizy dobrze zaplanowanych i długotrwałych badań epidemiologicznych przeczą istnieniu zjawiska paradoksu nadwagi i otyłości u chorych na cukrzycę, wskazując na konieczność rozumienia nadwagi i otyłości jak stanów związanych z większym ryzykiem zgonu, zgonu sercowo-naczyniowego i zgonu nowotworowego.

Opracowane na podstawie: NEJM / 14 stycznia 2014
Marek Kowrach

Dodaj komentarz