Przewidywana śmiertelność z powodu nowotworów w Europie w 2014 roku

M. Malvezzi, P. Bertuccio, F. Levi, C. La Vecchia, E. Negri – European cancer mortality predictions for the year 2014 LINK: Ann Oncol. 2014 (dostępny pełen tekst)

Na podstawie najnowszych danych w Annals of Oncology przedstawiono statystyki dotyczące prognozowanych w 2014 roku zgonów z powodu nowotworów dla całej Unii Europejskiej (UE), a także dla sześciu najliczniejszych krajów UE, tj. Francji, Niemiec, Włoch, Polski, Hiszpanii i Wielkiej Brytanii.

Dane dotyczące populacji oraz zgonów spowodowanych nowotworami żołądka, jelita grubego, płuca, piersi, macicy, prostaty, białaczkami oraz nowotworami ogółem zaczerpnięto z baz danych WHO oraz Eurostatu. Prognozowaną liczbę zgonów w 2014 roku w poszczególnych grupach wiekowych uzyskano na podstawie regresji liniowej liczby zgonów oszacowanych w ostatnim czasie.

Przewiduje się, że w krajach UE w 2014 roku z powodu nowotworów umrze 1 323 600 osób (742 500 mężczyzn oraz 581 100 kobiet), co odpowiada wystandaryzowanym wskaźnikom zgonu odpowiednio 138,1/100 tys. mężczyzn oraz 84,7/100 000 kobiet oraz spadkowi o odpowiednio 7% i 5% w porównaniu z 2009 rokiem.

Wśród mężczyzn, przewidywane wskaźniki zgonów dla trzech głównych nowotworów (płuc, jelita grubego i prostaty) są niższe niż w 2009 roku odpowiednio o 8%, 4% oraz 10%. Wśród kobiet również zanotowano korzystne trendy w przypadku raka piersi i jelita grubego (−9% oraz −7%), jednak przewiduje się, że śmiertelność z powodu raka płuca wzrośnie u kobiet o 8%. Jedynym nowotworem o niekorzystnej perspektywie u obu płci jest rak trzustki. Jedynie u młodych mieszkańców Unii Europejskiej (29-45 lat) przewiduje się nieco bardziej pozytywny trend dla śmiertelności spowodowanej rakiem trzustki wśród mężczyzn.

Całkowita śmiertelność z powodu nowotworów jest o  63% wyższa dla mężczyzn niż dla kobiet, jednak w męskiej populacji obserwuje się jej szybszy spadek. Różnica ta spowodowana jest głównie innym profilem palenia tytoniu. W istocie, w ostatnich dwóch dekadach rośnie częstość występowania raka płuca i innych nowotworów związanych z paleniem tytoniu u kobiet.

Wszystkie kraje ze wskaźnikiem śmiertelności dla raka płuca wyższym niż średnia dla EU charakteryzują się także wyższą śmiertelnością z powodu nowotworów ogółem. Palenie papierosów pozostaje zatem najsilniejszym pojedynczym czynnikiem wpływającym na śmiertelność w UE.

Palenie tytoniu jest także głównym zidentyfikowanym czynnikiem ryzyka raka trzustki. Do innych czynników ryzyka tego nowotworu zalicza się: otyłość, cukrzycę, alkohol oraz dodatni wywiad rodzinny. Jednakże palenie tytoniu odpowiada za mniej niż jedną trzecią przypadków nowotworu, a wszystkie znane czynniki za mniej niż 40%. Rokowanie w przypadku raka trzustki jest bardzo złe (5-letnie przeżycie<5%), co sprawia, że śmiertelność jest w tym przypadku bliska zapadalności.

Podsumowując, przewidywania dotyczące zgonów spowodowanych nowotworami w 2014 roku potwierdzają ogólny korzystny trend w śmiertelności z powodu nowotworów w UE, przekładający się na 26% spadek śmiertelności u mężczyzn w porównaniu z najwyższą śmiertelnością w 1988 roku oraz 20% spadek wśród kobiet. W porównaniu z najwyższym wskaźnikiem śmiertelności w latach ubiegłych populacja europejska uniknie 250 tys. zgonów. Wyjątek, na który należy zwrócić uwagę, stanowią jednak rak płuca u kobiet oraz rak trzustki u obu płci.

Opracowane na podstawie: Internet / 23 kwietnia 2014
Ewa Kowalik