Skuteczne interwencje poprawiające współpracę lekarz – pacjent

Leah L. Zullig i wsp – Ingredients of Successful Interventions to Improve Medication Adherence LINK: JAMA 2013;310:2611

Na łamach JAMA ukazała się praca Leah L. Zulliga i wsp. poświęcona skuteczności działań mających na celu poprawę stosowania się chorych do zaleceń lekarskich.

Nieprzestrzeganie zaleceń jest powszechne i generuje znaczne koszty. Średnio 50% leków ordynowanych z powodu schorzeń przewlekłych nie jest przyjmowanych zgodnie z zaleceniami. Problem ten wiąże się z wieloma czynnikami zależnymi od pacjentów i ich opiekunów, lekarzy i systemu opieki zdrowotnej.

Pierwszym krokiem skutecznej interwencji jest właściwe poinformowanie pacjenta, zrozumienie przez niego zaleceń i korzyści zdrowotnych z ich stosowania. Zakres informacji musi być dostosowany do poziomu intelektualnego pacjenta. Ze względu na ograniczony czas wizyty w gabinecie lekarskim, informacje mogą być dostarczane przez innych członków zespołu leczącego. Pomocne może być także dodatkowe poradnictwo świadczone przez lekarzy, pielęgniarki lub farmaceutów. Działania takie pozwalają dokonać modyfikacji zaleceń zgodnie z oczekiwaniami pacjenta lub rozwiązać problemy (na przykład zaproponować używanie pudełek na tabletki).

Kolejnym narzędziem poprawy współpracy lekarz-pacjent jest samodzielne monitorowanie (pomiary ciśnienia tętniczego i poziomu glukozy, zapisywanie istotnych objawów). Pacjenta można nauczyć zgłaszania się do lekarza, gdy ciśnienie przekroczy założone wartości lub sposobu postępowania w przypadku wystąpienia działań niepożądanych leczenia.

Dla poprawy przestrzegania zaleceń pomocne mogą także być strategie redukujące koszty leczenia dla pacjenta (większa refundacja leków, mniejsze współpłacenie, zwroty kosztów dla pacjenta). Rodzaj strategii należy zawsze dostosować do indywidualnych potrzeb pacjenta. Niezbędne jest stworzenie narzędzi umożliwiających określenie, jakie interwencje będą najkorzystniejsze dla konkretnego chorego.

Opracowane na podstawie: JAMA / 25 grudnia 2013
Magdalena Wiśniewska