Współistnienie fibromialgii z zaburzeniami lękowymi i depresją – połączenie farmakoterapii z psychoterapią

Marcio Bernik i wsp – Fibromyalgia Comorbid with Anxiety Disorders and Depression: Combined Medical and Psychological Treatment LINK: Curr Pain Headache Rep 2013;17:1

Na łamach Current Pain and Headache Reports ukazała się praca Marcio Bernika i wsp. dotycząca roli farmakoterapii połączonej z psychoterapią w leczeniu fibromialgii współistniejącej z zaburzeniami lękowymi i depresją.

Fibromialgia (FM) jest przewlekłym schorzeniem związanym z dużym doznaniem bólu i cierpienia. U większości chorych współistnieją również zaburzenia psychiczne. Pacjenci często skarżą się na zaburzenia snu, lęk i niemożność poradzenia sobie z przewlekłym bólem. Wielu z nich to kobiety w wieku pomenopauzalnym z wieloletnim wywiadem w kierunku depresji lub zaburzeń lękowych. Trudności z postawieniem rozpoznania FM prowadzą także często do znacznych kosztów.

Ostatnie badania wskazują na częste współistnienie depresji i zaburzeń lękowych z FM, co może wynikać ze wspólnych zaburzeń neurochemicznych i dysfunkcji układu nerwowego, takich jak słaba aktywność serotoninergiczna i nieprawidłowa reaktywność osi podwzgórze-przysadka-kora nadnercza.  Największe ryzyko FM wykazano dla zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych i zespołu stresu pourazowego, fobii społecznej, napadów paniki, agorafobii i uogólnionych zaburzeń lękowych. Czynnikami sprzyjającymi mogą być także skłonności genetyczne, molestowanie w dzieciństwie i trudne sytuacje życiowe.

Leczenie FM jest bardzo trudne, a odpowiedź na leki niewielka lub średnia. W terapii należy pamiętać o lekach wpływających także na poprawę towarzyszących zaburzeń psychicznych, w tym lekach przeciwdepresyjnych. Dotychczas w USA w przypadku FM zarejestrowano trzy leki: pregabalinę, duloksetynę i milnacipran. W badaniach obserwowano  silny efekt placebo. Uważa się, że nowymi opcjami terapeutycznymi mogą być kwetiapina i agomelatyna.

Łączna farmakoterapia i terapia kognitywno-behawioralna powinna być oferowana wszystkim pacjentom, konieczna jest również zmiana stylu życia, na przykład większa aktywność fizyczna. Każdy rodzaj bólu jest poważnym schorzeniem i wymaga właściwego postępowania.

Opracowane na podstawie: Internet / Wrzesień 2013
Magdalena Wiśniewska