Odnowa neuronalna mózgu a depresja

I. Mendez-David i wsp – Adult hippocampal neurogenesis: an actor in the antidepressant-like action LINK: Ann Pharm Fr 2013;71:143

Na łamach Annales Pharmaceutiques Françaises podsumowano rolę odnowy neuronalnej niektórych obszarów formacji hipokampa w patogenezie i leczeniu depresji.

Dotychczasowy dogmat o braku możliwości regeneracji neuronów w ośrodkowym układzie nerwowym jest jedynie fałszywym uproszczeniem. Jak wykazały ostatnio wykonywane badania neurofizjologiczne, przynajmniej w niektórych obszarach mózgu spotykamy się z aktywnym powstawaniem nowych neuronów. Zjawisko to może odgrywać ważną rolę w patogenezie depresji.

Jednym z miejsc w OUN, w którym mogą występować procesy nowotworzenia neuronów jest zakręt obręczy hipokampa. Jednym z czynników regulujących powstawanie nowych neuronów  jest  neurotropowy czynnik pochodzenia mózgowego –BDNF. W badaniach eksperymentalnych podanie BDNF w obręb zakrętu zębatego hipokampa działało przeciwdepresyjnie. Stężenie tego czynnika ulegało obniżeniu pod wpływem przewlekłego stresu, a wzrastało jeżeli prowadzono systematyczne leczenie przeciwdepresyjne. W badaniach eksperymentalnych neurogeneza w obrębie hipokampa nie miała zasadniczego udziału w powstawaniu fenotypu depresji, jednak odgrywała ważną rolę w procesie zdrowienia.

Badania u ludzi w tym zakresie niosą zasadnicze trudności metodologiczne. U chorych z depresją w rezonansie magnetycznym mózgu stwierdzono  zmniejszenie objętości hipokampa. Postuluje się, że nowo powstałe neurony w obrębie zakrętu zębatego hipokampa odtwarzają właściwe relacje czynnościowe między czynnikami stresotwórczymi a funkcją osi podwzgórze –przysadka-nadnercza, która w warunkach stresu jest nadmiernie pobudzana. Koncepcja neurogenezy w obrębie struktur hipokampa uczestniczących w procesach uczenia się, zapamiętywania i regulacji emocji może być ważnym elementem w ocenie skuteczności leczenia, poszukiwania nowych metod leczniczych, w chorobie, która charakteryzuje się niepełną odpowiedzią na stosowane leczenie farmakologiczne i metody behawioralno-poznawcze .

Opracowane na podstawie: Internet / Maj 2013
Marek Kowrach