Czas na szersze spojrzenie na problem depresji – badanie COINCIDE

P.A.Coventry i wsp – Collaborative Interventions for Circulation and Depression (COINCIDE): study protocol for a cluster randomized controlled trial of collaborative care for depression in people with diabetes and/or coronary heart disease LINK: Trials 2012;13:139 (dostępny pełen tekst)

Dane epidemiologiczne wskazują na konieczność wypracowania strategii postępowania zapewniającej skuteczne leczenie depresji. Szacunki wskazują, że ryzyko zachorowania w całym okresie życia na depresję wynosi od 2 do 15%. Do 2030 roku depresja ma być na świecie drugą  przyczyną obciążeń zdrowotnych i niesprawności.

Należy pamiętać, że choroby przewlekłe zwiększają ryzyko wystąpienia depresji od dwóch do trzech razy. Z kolei depresja występująca w skojarzeniu z tymi chorobami wiąże się ze szczególnym pogorszeniem stanu zdrowia. Co istotne, wystąpienie chorób przewlekłych może zmniejszyć szansę rozpoznania depresji, ze względu na fakt, że część objawów będzie przypisywana raczej samej chorobie niż towarzyszącej depresji.

Niezbędne jest wprowadzenie odpowiednich narzędzi przesiewowych w praktyce ambulatoryjnej, umożliwiających wykrycie depresji u osób z chorobami przewlekłymi. Następnym krokiem jest zapewnienie właściwego leczenia wykrytym przypadkom depresji.

Jednym z elementów leczenia jest, poza powszechnie panującą farmakologią depresji, możliwość terapii o charakterze psychologicznym zapewnianej już w ramach opieki podstawowej. W wielkiej Brytanii  ma to być umożliwione dzięki inicjatywie zwiększonego dostępu do interwencji psychologicznych (Increasing Access to Psychological Therapies (IAPT).

Proponowany model postępowania postanowiono zastosować i ocenić w planowanym badaniu: Collaborative Interventions for Circulation and Depression (COINCIDE), w którym depresja będzie oceniana i leczona u chorych z cukrzycą i chorobą niedokrwienną serca. Istotnym elementem programu jest  wprowadzenie opieki łączonej  tj. równoczesnej interwencji psychologicznej opartej o zasady terapii behawioralno-poznawczej dostarczanej przez przeszkoloną osobę w ramach praktyki lekarskiej.

Do  udziału w programie wybrano 30 praktyk lekarskich w Wielkiej Brytanii, które zrandomizowano albo do opieki standardowej lub łączonej z interwencją psychologiczną. Na podstawie badań skriningowych w kierunku depresji (kwestionariusza 9 objawów – Patient Health Questionare) do badania ma zostać zakwalifikowanych po 15 osób z każdej praktyki. Po 6 miesiącach leczenia planuje się porównanie nasilenia objawów depresji, stanu zdrowia, sprzyjających samoopiece zmian w zachowaniu pacjentów w obu grupach. Możliwa jest również analiza farmakoekonomiczna takiej interwencji.

W świetle narastającej złożoności i współwystępowania szeregu chorób  metody postępowania  uwzględniające psychologiczne aspekty stanu zdrowia wydają się być koniecznością. Opinię tę potwierdzi, jak można mieć nadzieję, realna praktyka kliniczna w badaniu COINCIDE.

Opracowane na podstawie: Internet / 20 sierpnia 2012
Marek Kowrach