Co może zahamować korzystną tendencję spadkową zapadalności na zawał serca?

S.L. Hardoon i wsp – Rising adiposity curbing decline in the incidence of myocardial infarction: 20-year follow-up of British men and women in the Whitehall II cohort LINK: Eur Heart J 2012;32:478 (dostępny pełen tekst)

Choroba niedokrwienna serca pozostaje nadal główną przyczyną zgonów. Dzieje się tak pomimo obserwowanej wyraźnej tendencji spadkowej. Dane populacyjne wskazują, że w Wielkiej Brytanii zapadalność na chorobę wieńcową na przestrzeni ostatnich dwudziestu pięciu lat zmalała o dwie trzecie. Czy można wymienić i zanalizować czynniki, które odegrały największą rolę w tym procesie, a także określić te, które mogą przyczynić się do wyhamowania tej tendencji? Zagadnienie to przedstawiono w oparciu o dane badania Whitehall Study II na łamach European Heart Journal.

Obserwacja 6379 mężczyzn i 3074 kobiet (urzędników państwowych, wyjściowo w wieku 35-55 lat) umożliwiła odnotowanie trendów zmian w występowaniu powszechnych czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, takich jak stężenie cholesterolu,  palenie papierosów, nawyki żywieniowe, aktywność fizyczna oraz spożycie alkoholu, w latach 1984 – 2004. Po dwudziestu latach obserwacji, po uwzględnieniu wieku i płci, częstość zawałów mięśnia sercowego zmniejszyła się o 74%.

Spośród pieciu  analizowanych czynników  obserwowana redukcja częstości zawałów mięśnia serca zależała w  34% od spadku stężenia cholesterolu nie-HDL, w 17% spowodowana była poprawą stężeń cholesterolu HDL, 13% zależało od redukcji wartości ciśnienia skurczowego. Za 6% poprawy we wskaźnikach zapadalności na zawał serca odpowiadała redukcja palenia papierosów, a 7% spowodowane było zwiększonym spożyciem warzyw i owoców. Jednym z podstawowych czynników niekorzystnych, przeciwdziałających tendencji spadkowej, był wzrost częstości występowania otyłości. Pogarszanie wskaźników masy ciała ograniczyło w analizie wieloczynnikowej korzystny trend w redukcji zawałów mięśnia serca o 8%.

Podsumowując,  główną przyczyną ograniczenia liczby zawałów serca w populacji dorosłych jest poprawa ekspresji głównych czynników ryzyka choroby niedokrwiennej. Czynnikiem, który może ograniczyć ten korzystny trend jest narastająca epidemia otyłości.

Opracowane na podstawie: European Heart Journal / Luty 2012
Marek Kowrach