Czy operacje bariatryczne poprawiają rokowanie sercowo-naczyniowe?

L. Sjostrom i wsp – Bariatric surgery and long-term cardiovascular events LINK: JAMA 2012;307:56

Na łamach Journal of the American Medical Association (JAMA) przedstawiono ważne wyniki szwedzkiego badania (Swedish Obese Subject  Study) poświęconemu korzyściom jakie mogą odnieść chorzy z otyłością znacznego stopnia poddawani operacjom bariatrycznym.

Przedstawiona praca miała charakter prospektywnej obserwacji dwóch grup chorych dobranych na podstawie podobieństwa szeregu zmiennych (w tym wieku, płci i BMI), których część decydowała się na zabieg bariatryczny (2010 osób), a część na postępowanie zachowawcze jakie proponowano w ramach opieki medycznej (2037 osób). Rekrutacja odbyła się w latach 1986-2001, a okres obserwacji zakończył się w grudniu 2009 roku i wyniósł średnio około 14 lat.

Wyjściowe BMI u kobiet musiało przekraczać 38 kg/m2 a u mężczyzn 34 kg/m2, mediana BMI wynosiła 42 kg/m2 w grupie leczenia chirurgicznego i 40 kg/m2 w grupie leczenia zachowawczego. Wiek badanych wyniósł 37-60 lat. Chirurgiczne leczenie otyłości polegało na opaskowaniu żołądka, operacji plastyki wertykalnej żołądka lub operacji wyłączenia żołądka. W okresie obserwacji nie odnotowano znaczącej zmiany wagi w grupie leczonej zachowawczo, natomiast w grupie poddanej zabiegom bariatrycznym, w zależności od metody waga uległa redukcji od 18% do 23%.

Co istotne, w trakcie obserwacji liczba zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych w grupie poddanej zabiegom była mniejsza się o 53%  (28 zdarzeń w grupie leczenia chirurgicznego, 49 zdarzeń w grupie kontrolnej). mniejsza była  także o 33% liczba zakończonych i niezakończonych zgonem zawałów mięśnia sercowego i udarów mózgu (w liczbach bezwzględnych 199 vs 234 zdarzenia, dla leczonych chirurgicznie i zachowawczo). Spadek dotyczył także liczby liczonych oddzielnie zawałów mięśnia serca i udarów mózgu (odpowiednio o 29% i 34%).

Co ciekawe, względnie większe korzyści z interwencji chirurgicznej odniosły osoby z hiperinsulinomią, zależności takiej nie obserwowano natomiast dla relatywnie niskich i wysokich wskaźników BMI. Może mieć to duże znaczenie praktyczne przy proponowaniu chirurgicznego leczenia otyłości przy niższych wartościach wskaźnika masy ciała.

W dyskusji autorzy przypominają, że przedstawione wyniki ich prospektywnego, kontrolowanego badania są zgodne z rezultatami wcześniejszych retrospektywnych analiz, w których wykazano, iż zabiegi bariatryczne zmniejszały ilość wszystkich zgonów, zapadalność na cukrzycę, a także zapadalność na choroby nowotworowe. Zmniejszenie umieralności całkowitej wykazano również w w pracy z 2007 roku opartej na średnio 11-letniej obserwacji omawianej poulacji Swedish Obese Subject  Study.

Opracowane na podstawie: JAMA / 4 stycznia 2012
Marek Kowrach