Jak bardzo obniżać ciśnienie tętnicze u chorych na cukrzycę?

G. Mancia, G. Grassi i A. Zanchetti – Antihypertensive treatment and blood pressure in diabetic and nondiabetic patients LINK: Diabetes Care 2011;34: s304

Komentarz redakcyjny na łamach Diabetes Care poświęcono docelowym wartościom ciśnienia tętniczego, do których należy dążyć podczas farmakoterapii nadciśnienia.

Dotychczas w standardach wskazywano, że wraz z redukcją ciśnienia do niższych wartości powinniśmy się spodziewać większych korzyści klinicznych tj. redukcji powikłań: choroby niedokrwiennej serca, udarów mózgu, niewydolności nerek. W wybranych grupach chorych o dużym ryzyku powikłań np. z cukrzycą, obecnymi już powikłaniami naczyniowymi, rekomendowano więc docelowy poziom kontroli <130/80 mmHg. Nie ma on jednak wg. autorów komentarza odpowiedniego umocowania w wynikach prób klinicznych.

W badaniach klinicznych w grupach aktywnie leczonych osiągane wartości ciśnienia skurczowego wynosiły zwykle około 140 mmHg lub zbliżały się do wartości 130 mmHg. W badaniu ACCORD redukcja ciśnienia poniżej 120 mmHg u chorych na cukrzycę nie kojarzyła się z większą redukcją zdarzeń sercowo-naczyniowych, z wyjątkiem znamiennie statystycznej redukcji udarów mózgu. 

W analizach cząstkowych wielu badań nie wykazano również, aby redukcja ciśnienia poniżej <130 mmHg wiązała się ze zmniejszeniem liczby zdarzeń klinicznych. W części z nich, w grupach w których wartości ciśnienia zredukowano do 120-130 mmHg, obserwowano wzrost ilości powikłań  (ONTARGET, VALUE, INVEST), co sugerowało występowanie zjawiska krzywej J.

Wydaje się zatem, że w zależności od łożyska naczyniowego należy się spodziewać odmiennych odpowiedzi na redukcję ciśnienia. Efekt krzywej J powiązany jest bardziej z krążeniem wieńcowym mającym mniejszą zdolność do samoregulacji. Linowej redukcji ryzyka należy natomiast oczekiwać w przypadku krążenia mózgowego (udary) i nerkowego (albuminuria). Bez odpowiedzi pozostaje zatem pytanie, czy docelowe wartości ciśnienia tętniczego powinny być odmienne w zależności od celów terapeutycznych – zmniejszenia ryzyka udaru, ryzyka niewydolności nerek, zagrożenia niewydolnością serca czy chorobą niedokrwienną serca?

Opracowane na podstawie: Diabetes Care /
Marek Kowrach