Optymalna częstość wizyt kontrolnych chorych z niewyrównaną cukrzycą typu 2

F. Morrison, M. Shubina i A. Turchin – Encounter frequency and serum glucose level, blood pressure, and cholesterol level control in patients with diabetes mellitus LINK: Arch Intern Med. 2011;171:1542

Opieka i leczenie osób przewlekle chorych na cukrzycę typu 2 ma charakter ambulatoryjny. Z praktycznego punktu widzenia istotne jest zatem, jak często należy zlecać wizyty kontrolne u chorych niewyrównanych, aby jak najszybciej osiągnąć zalecane cele terapeutyczne w zakresie glikemii, nadciśnienia tętniczego i zaburzeń lipidowych?

Zagadnienie to w retrospektywnej obserwacji przedstawiono na przykładzie dwóch bostońskich instytucji medycznych: Brigham and Women’s Hospital i Massachusetts General Hospital, w których w latach 2000-2009 w ramach opieki podstawowej zapewniano leczenie 26 496 pacjentom z cukrzycą typu 2 z podwyższonym poziomem HbA1c, źle kontrolowanymi wartościami ciśnienia tętniczego (>130/85 mm Hg) i podwyższonym stężeniem cholesterolu LDL (>100 mg/dl).

Częstsze wizyty kontrolne oznaczały szybsze osiągnięcie pożądanych rezultatów. Wizyty kontrolne co dwa tygodnie dawały możliwość osiągnięcia pożądanego poziomu HbA1c po okresie (mediana) 4,4 miesiąca, natomiast wizyty co 3-6 miesięcy stwarzały taką możliwość po 24,9 miesiącach (mediana). Okresy te wyznaczono dla chorych nie leczonych insuliną. W przypadku osób leczonych insuliną, dwutygodniowe wizyty zapewniały właściwą kontrolę glikemii po 10 miesiącach, w porównaniu z 52,8 miesiącami dla wizyt co kilka miesięcy.

W przypadku nadciśnienia tętniczego porównywane okresy (wartości mediany) wynosiły 1,3 vs 13,9 miesiąca. Dla cholesterolu LDL wizyty co dwa tygodnie i co 3-6 miesięcy zapewniały właściwą kontrolę odpowiednio po 5,1 miesiąca i  32,8 miesiącach. Wraz z wydłużeniem okresu wizyt wzrastał odsetek osób, które nie osiągnęły zalecanych celów terapeutycznych. Częstsze wizyty oznaczały również dłuższe okresy optymalnej kontroli.

Dane te stanowią ważną przesłankę do zmian organizacyjnych nad osobami przewlekle chorymi, w tym pacjentami z cukrzycą. Zasadność ich wprowadzenia uwarunkowana jest między innymi farmakodynamicznymi i farmakokinetycznymi właściwościami leków. Stabilne stężenia dla większości z nich osiągane są po około dwóch tygodniach, więc ten czas jest właściwym dla modyfikacji dawkowania tych leków.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 26 września 2011
Marek Kowrach