Depresja a przestrzeganie zaleceń lekarskich – metaanaliza

J.L. Grenard i wsp – Depression and medication adherence in the treatment of chronic diseases in the United States: a meta-analysis LINK: JGIM 2011;26:1175 (dostępny pełen tekst)

Stopień skuteczności leczenia i zapobiegania powikłaniom chorób przewlekłych zależy od ścisłego przestrzegania zaleceń. Zakres przestrzegania zaleceń dotyczących farmakoterapii przez pacjentów można określić jako nieoptymalny. W USA oszacowano go na 20-80%.

Wymienia się szereg barier utrudniających przestrzeganie zaleceń. Są wśród nich czynniki, które nie zależą od pacjenta, takie jak np. dostępność opieki medycznej, zaufanie do lekarza i zrozumienie zasad leczenia. Inne czynniki są z kolei bezpośrednio powiązane z pacjentem.

Na łamach Journal of General Internal Medicine przedstawiono w metaanalizie wpływ zaburzeń depresyjnych na przestrzeganie zaleceń farmakoterapii chorób przewlekłych. Autorom udało się zgromadzić dane z 31 badań obejmujących 18 245 pacjentów z chorobami przewlekłymi. Do analizowanych chorób przewlekłych i metod leczenia należały: terapia antykoagulantami, choroba niedokrwienna serca, niewydolność serca, cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, dyslipidemia, astma, toczeń trzewny i inne.

Wykazano, że obecność zaburzeń depresyjnych zwiększa ryzyko nieprzestrzegania zaleceń 1,76 krotnie. Wpływ ten był niezależny od schorzenia jakiemu towarzyszyły zaburzenia depresyjne.

Uzyskane dane według autorów mają istotne znaczenie w terapii chorób przewlekłych. Po pierwsze depresja jest uznawana za częste schorzenie, w dowolnym momencie czasowym dotyczące około 5% populacji, a w okresie całego życia do 16% populacji. Po drugie ryzyko depresji rośnie z wiekiem, z czym związane jest również ryzyko wystąpienia schorzeń przewlekłych. Wykrywanie i leczenie zaburzeń depresyjnych może więc zwiększyć stopień przestrzegania zaleceń lekarskich a przez to skuteczność samego leczenia. Z drugiej strony należy przedsięwziąć odpowiednie działania i podjąć kroki w kierunki zdiagnozowania możliwej depresji u osób, które nie w pełni przestrzegają zaleceń lekarskich.

Opracowane na podstawie: Internet / Październik 2011
Marek Kowrach