Skuteczne leczenie niedokrwistości poprawia rokowanie w planowych zabiegach chirurgicznych

Hans Gombotz – Patient blood management is key before elective surgery LINK: Lancet 2011;378:1362

W The Lancet warto zwrócić uwagę na artykuł przeglądowy będący komentarzem do oryginalnego badania Musallama i wsp., poświęconego zależności pomiędzy niedokrwistością a przebiegiem i rokowaniem w planowych zabiegach chirurgicznych.

Najważniejszym wnioskiem z pracy Musallama i wsp. było zidentyfikowanie niezależnego związku pomiędzy niedokrwistością, w tym łagodną, w okresie przedoperacyjnym, a podwyższoną chorobowością i śmiertelnością po zabiegu. Niekorzystne następstwa wyjściowej anemii mogą być potęgowane przez utratę krwi w okresie okołooperacyjnym i, paradoksalnie, przez nieuzasadnione jej przetaczanie.

Autor komentarza, Hans Gombotz, podkreśla fakt, że niedokrwistość jest z jednej strony potencjalnie groźną, a z drugiej w większości przypadków możliwą do opanowania nieprawidłowością. Utrzymanie fizjologicznych wartości hemoglobiny metodami zachowawczymi jest osiągalne, o ile działania zostaną rozpoczęte odpowiednio wcześnie. Skuteczne leczenie anemii w okresie przed-, około- i pooperacyjnym zmniejsza zapotrzebowanie na pilne przetoczenie i poprawia rokowanie.

Wśród wyzwań związanych z anemią przed planowym zabiegiem chirurgicznym wymienia się czasochłonność leczenia preparatami żelaza i lekami stymulującymi erytropoezę (powinno być rozpoczęte nie później niż na miesiąc przed operacją), złą tolerancję lub działania niepożądane leków, sporadyczną konieczność zmiany terminu operacji i w końcu ryzyko zwiększenia chorobowości i śmiertelności w tej grupie osób z anemią i chorobami przewlekłymi, u których ta pierwsza jest mechanizmem adaptacyjnym. Pomimo tych zastrzeżeń trzeba jednoznacznie podkreślić, że leczenie niedokrwistości powinno być rutynowym elementem przygotowania do interwencji chirurgicznej, zwłaszcza w przypadkach, kiedy przewiduje się znaczną utratę krwi podczas zabiegu..

Opracowane na podstawie: Lancet / 15 października 2011
Krzysztof Kurek