Postępowanie z chorym po przebytym incydencie zatrzymania akcji serca

Marta Pachon, Jesus Almendral – Sudden death: managing the patient who survives LINK: Heart 2011;97:1619

Na łamach The Heart ukazał się artykuł poglądowy poświęcony postępowaniu z chorym po przebytym incydencie nagłego zatrzymania akcji serca (NZK). Jego autorzy podkreślają, że nagłe zgony sercowe (w ciągu godziny od początku objawów, u osób zdrowych lub chorych przewlekle ale nie wykazujących objawów zagrożenia) stanowią około połowy wszystkich zgonów z powodów sercowo-naczyniowych.

Wśród przyczyn nagłych zgonów sercowych należy wymienić przede wszystkim chorobę wieńcową, a następnie kardiomiopatię rozstrzeniową i przerostową, arytmogenną dysplazję prawej komory serca oraz zaburzenia o charakterze pierwotnie elektrofizjologicznym, takie jak zespoły długiego i krótkiego QT, zespół Brugadów, polimorficzny katecholaminergiczny częstoskurcz  komorowy oraz idiopatyczne migotanie komór.

Autorzy artykułu przypominają, że chorego, który przebył NZK należy zapytać o wywiad chorób serca, przyjmowane leki (zwłaszcza antyarytmiczne, diuretyki i leki wydłużające odstęp QT), a także o narkotyki (kokainę). Standardowe badania  laboratoryjne pozwalają zidentyfikować zaburzenia metaboliczne, takie jak hipokalemia. Warto jednak pamiętać, że same nieprawidłowości laboratoryjne bez innych patologii niemal nigdy nie powodują śmiertelnych arytmii.

W zapisach EKG należy poszukiwać objawów niedokrwienia mięśnia sercowego, zaburzeń przewodzenia, zespołu preekscytacji, wydłużonego lub skróconego QT i obrazu odpowiadającego rozpoznaniu zespołu Brugadów (zmiany dynamiczne, mogą nie występować we wszystkich zapisach), fali epsilon sugerującej arytmogenną dysplazję prawej komory (niespecyficznym objawem sugerującym rozpoznanie są ujemne załamki T w V1-3).

W większości przypadków u chorych po NZK konieczna jest koronarografia. Jeśli badanie echokardiograficzne nie dostarcza danych niezbędnych do postawienia dokładnego rozpoznania, użyteczny może być rezonans magnetyczny serca. Łącznie kompleksowe badania diagnostyczne pozwalają na wyjaśnienie przyczyny NZK u chorego bez jednoznacznej choroby organicznej serca w >50% przypadków.

U osób, które przeżyły NZK nie spowodowane możliwą do skorygowania przyczyną wskazana jest implantacja ICD. W takich przypadkach często stosuje się uzupełniającą farmakoterapię amiodaronem lub sotalolem, mającą na celu zmniejszenie liczby wyładowań ICD. Należy pamiętać o możliwości wykonania testów genetycznych i konieczności wykonania badań przesiewowych u członków rodziny chorego, który przebył NZK o nieznanej przyczynie (nieprawidłowości znajduje się wówczas u blisko ¼ badanych).

Opracowane na podstawie: Heart / Październik 2011
Magdalena Lipczyńska

Dodaj komentarz