Interwencje przeciwdziałające powtórnym hospitalizacjom. Czy się opłaca?

Mitchell H. Katz – Interventions to decrease hospital readmission rates. Who saves? Who pays? LINK: Arch Intern Med. 2011;171:1230

W Archives of Internal Medicine warto zwrócić uwagę na interesujący artykuł podsumowujący skuteczność i opłacalność interwencji, których celem jest obniżenie odsetka powtórnych hospitalizacji. Z amerykańskich danych wynika, że około 20% pacjentów wraca do szpitala w ciągu 30 dni od wypisu.

Badania z randomizacją i grupą kontrolną wskazują, że opracowanie planu i koordynacja opieki poszpitalnej przynoszą korzyść w postaci obniżenia tego odsetka do poniżej 15%. Co interesujące, wyniki tych prac zostały potwierdzone w badaniach przeprowadzonych w warunkach codziennej praktyki.

W jednym z nich, autorstwa Vossa i wsp., niejednorodnej grupie pacjentów oddziału chorób wewnętrznych zaproponowano w okresie poszpitalnym 30-dniowy program edukacyjny prowadzony przez pielęgniarki i pracowników socjalnych. Interwencja wiązała się z obniżeniem odsetka ponownych hospitalizacji w ciągu 30 dni z 20% do 13%.

Z kolei, Stauffer i wsp. analizowali skuteczność podobnego programu w grupie pacjentów hospitalizowanych z powodu niewydolności serca. W grupie z interwencją uzyskano 48-procentowe zmniejszenie częstości ponownych przyjęć do szpitala w ciągu 30 dni od wypisu, w porównaniu z historyczną grupą kontrolną.

Czy rzeczywiście są powody do entuzjazmu? Z pogłębionej analizy obu prac wynika, że odsetek pozytywnych odpowiedzi na propozycję udziału w programach był niezadowalająco niski (40-55%). Ponadto, interwencje były  nieopłacalne z punktu widzenia ośrodka leczniczego, koszt ich realizacji znacząco przewyższał oszczędności wynikające ze zmniejszenia odsetka hospitalizacji.

Ta przykra obserwacja nie powinna dziwić. Przecież niemal żaden system nie zwraca kosztów skutecznej profilaktyki. Dochody świadczeniodawców są pochodną liczby wizyt i hospitalizacji. Liczby, która w sposób nieunikniony będzie wzrastać.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 25 lipca 2011
Krzysztof Kurek