Aktywność fizyczna a zaburzenia funkcji poznawczych

Eric B. Larson – Brains and Aging. Comment on Physical Activity and Cognition in Women With Vascular Conditions and Activity Energy Expenditure and Incident Cognitive Impairment in Older Adults LINK: Arch Intern Med. 2011;171:1258

Na łamach Archieves of Internal Medicine ukazał się komentarz Erica B. Larsona na temat dwóch prac z tego samego numeru pisma, dotyczących związku aktywności fizycznej z zaburzeniami funkcji poznawczych.

Praca Vercambre i wsp. przedstawia informacje uzyskane z badania Women’s Antioxidant Cardiac Study (WACS), które zaczęło się w 1995 roku i wykazało, że antyoksydanty nie przynoszą korzyści w prewencji wtórnej chorób układu krążenia. Korzystając z obszernej bazy danych autorzy zbadali jednak związek między poziomem aktywności fizycznej a obecnością objawów dysfunkcji poznawczych u starszych kobiet z dużym ryzykiem sercowo-naczyniowym. Funkcje poznawcze badano za pomocą ankiety Telephone Interview of Cognitive Status (TICS). Wykazano, że kobiety o najmniejszej aktywności fizycznej miały znacząco silniej wyrażone objawy zaburzeń funkcji poznawczych. Wyniki badania zdecydowanie przemawiają za korzystnym wpływem wysiłku fizycznego, Larson przypomina jednak, że TICS nie był zaprojektowany do pomiaru deficytu poznawczego, więc wartość kliniczną uzyskanych wyników trudno oceniać w sposób jednoznaczny.

W drugiej z prac Middleton i wsp. analizowali dane z badania Health, Aging and Body Composition (Health ABC), z udziałem ponad 3000 kobiet i mężczyzn w wieku 70-79 lat. Autorzy badali podgrupę 197 chorych, oceniając związek między deklarowaną aktywnością fizyczną a zaburzeniami funkcji poznawczych. Wykazano, że osoby znajdujące się w najwyższym tercylu średniego wydatkowania energii miały znacząco niższy wskaźnik zaburzeń funkcji poznawczych w stosunku do osób znajdujących się w najniższym tercylu.

Prezentowane doniesienia potwierdzono także w innych badaniach. Przykładem może być analiza australijska, w której wykazano skuteczność wprowadzonego programu aktywności fizycznej (spacery) w prewencji zaburzeń funkcji poznawczych.

Zdaniem autora komentarza, warty podkreślenia jest fakt, że aktywność fizyczna jest czynnikiem modyfikowalnym, podobnie jak wiele czynników ryzyka chorób układu krążenia, co wzmacnia jej rolę w prewencji zaburzeń funkcji poznawczych. Autor ma nadzieję, że wyniki tych badań wpłyną na zalecenia kierowane do osób starszych i będą dobrym początkiem do planowania programów aktywności fizycznej dla seniorów.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 25 lipca 2011
Magdalena Piątkowska