W jakim okresie przed operacją najlepiej zaprzestać palenia?

C.K. Chow i P. J. Devereaux – The optimal timing of smoking cessation before surgery LINK: Arch Intern Med. 2011;171:989

Na łamach Journal of The American Medical Association (JAMA) jeden z komentarzy redakcyjnych poświęcono problemowi zaprzestania palenia papierosów w odniesieniu do częstości powikłań związanych z planowanym zabiegiem operacyjnym.

Powyższa zależność ma istotny wymiar epidemiologiczny. Rocznie w świecie przeprowadzanych jest 230 milionów zabiegów operacyjnych u osób dorosłych a 30% pacjentów poddawanych tym zabiegom pali. W szeregu ocen epidemiologicznych wykazano, że palenie papierosów zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań pooperacyjnych, zwłaszcza płucnych. W jednym z przeglądów systematycznych zaprzestania palenia przed operacją redukowało częstość powikłań o 30%. W innej z metaanaliz wynika, że nawet niedawne zaprzestanie palenia papierosów związane było z 22% redukcją powikłań pooperacyjnych.

Okazuje się jednak, że sprawa nie jest tak jednoznaczna, jako mogłoby się wydawać. Część badań obserwacyjnych sugeruje,  że zaprzestanie palenia papierosów tuż przed zabiegiem (w ciągu 2-3 dni poprzedzających zabieg) może w rzeczywistości zwiększyć ryzyko powikłań pooperacyjnych . Zależy to od wystąpienia objawów zespołu głodu nikotynowego, z towarzyszącą zwiększoną aktywnością układu współczulnego.

Optymalny moment zaprzestania palenia papierosów pozostaje nieznany. Szereg standardów proponuje, aby było to na 8 tygodni przed planowanym zabiegiem operacyjnym, ale wydaje się wskazane, aby lekarze prowadzący zachęcali do zaprzestania palenia na kilka miesięcy przed operacją. Nie do zignorowania jest fakt, że zaprzestanie palenia papierosów przed operacją zwiększa aż o 60% szansę długotrwałego porzucenia tego nałogu.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 13 czerwca 2011
Marek Kowrach