Postępowanie u chorych z hiperglikemią/cukrzycą hospitalizowanych w oddziałach zachowawczych i zabiegowych

Guillermo E. Umpierrez – How to manage type 2 diabetes in medical and surgical patients in the hospital LINK: Clev Clin J Med. 2011;78:379 (dostępny pełen tekst)

Na łamach Cleveland Clinic Journal of Medicine przedstawiono  artykuł przeglądowy, w którym autorzy w zwięzły sposób  przedstawiają problem rozpoznawania i leczenia podwyższonych poziomów glikemii u chorych hospitalizowanych na oddziałach zachowawczych i zabiegowych.

Hiperglikemia jest tam istotnym problemem. Na podstawie danych pochodzących ze 126 amerykańskich szpitali Cook  i wsp. określili jej częstość (> 180 mg/dL) na 46% w oddziałach intensywnej opieki medycznej oraz 32% w zwykłych oddziałach szpitalnych. Kosiborod i wsp. stwierdzili  hiperglikemię (> 140 mg/dL)  u 78% chorych z cukrzycą oraz u 26% chorych bez cukrzycy hospitalizowanych z powodu ostrych zespołów wieńcowych.

Poziom glikemii powyżej 140 mg/dL jest definiowany przez American Association of Clinical Endocrinologists (ACE) i American Diabetes Association (ADA) jako hiperglikemia w warunkach szpitalnych. Ponieważ nie wiadomo, czy pacjent z tak podwyższonym poziomem glikemii ma nierozpoznaną cukrzycę czy też hiperglikemię stresową, w opracowywanych zaleceniach rekomenduje się  oznaczenie poziomu hemoglobiny A1c. U chorych z glikemią powyżej 140 mg/dL  stężenie hemoglobiny A1c ≥6.5% pozwala rozpoznać poprzedzającą hospitalizację cukrzycę.

Należy jednak pamiętać, że choć swoistość oznaczeń HbA1c dla rozpoznawania jest wysoka i sięga nawet 99%, to czułość nie przekracza 66%. W wątpliwych przypadkach należy zatem wykonać test tolerancji glukozy. Jest to istotne tym bardziej, że nierozpoznanie cukrzycy zwiększa ryzyko ponownej hospitalizacji.

W leczeniu hiperglikemii poza oddziałami intensywnej opieki medycznej przyjmuje się docelowe wartości glikemii w granicach 100-140 mg/dL. W terapii hiperglikemii łączna dawka insuliny (długo i krótkodziałającej) nie powinna przekraczać 0.4-0.5 jednostek/kg/dzień. U osób starszych i z niewydolnością nerek dawka ta nie powinna przekraczać 0.3 jednostekk/dzień.  U osób wcześniej leczonych insuliną, ze względu na zwykle przyjmowane mniejsze posiłki, dobową dawkę insuliny należy zmniejszyć o 25% w stosunku do wcześniejszego zapotrzebowania dobowego. Sposób leczenia cukrzycy po wypisie ze szpitala zależny jest od poziomu insuliny glikowanej i jeśli HbA1c nie przekracza 7% zaleca się dawki leków takie same jak przed hospitalizacją.

Opracowane na podstawie: Cleveland Clinic Journal of Medicine / czerwiec 2011
Magdalena Lipczyńska