Czy leczyć otyłość w starszym wieku?

D.T. Villareal i wsp – Weight loss, exercise, or both and physical function in obese older adults LINK: N Engl J Med 2011;364:1218

W USA otyłość występuje u 20% osób w starszym wieku  tj. powyżej 65 roku życia. Decyzja, czy u takich pacjentów podejmować działania zmierzające do zmniejszenia wagi,  budzi kontrowersje. Uważa się, iż bardzo trudno osiągnąć trwałą redukcję wagi z powodu wieloletnich nawyków dotyczących diety i atywności fizycznej. Ponadto istnieje obawa o przyśpieszenie związanej z wiekiem utraty masy mięśniowej.

Na łamach New England Journal of Medicine w prospektywnej próbie klinicznej wykazano jednak korzyści, jakie z leczenia otyłości mogą odnieść osoby z tej grupy wiekowej. W rocznym programie interwencyjnym 107 dorosłych osób randomizowano do 4 grup: grupy leczonej dietą, grupy leczonej wysiłkiem fizycznym (ćwiczenia aerobowe i oporowe), grupy leczonej łącznie dietą i wysiłkiem fizycznym oraz grupy kontrolnej, w której nie modyfikowano aktywnie diety, a badani nie zwiększyli aktywności fizycznej. Oceniano miedzy innymi poprawę sprawności fizycznej, zmianę masy ciała, poprawę tolerancji wysiłku fizycznego, maksymalną zdolność pochłaniania tlenu, zmiany w uwapnieniu kości, a także  wskaźnikach jakości życia.

W grupie, w której otyłość leczono dietą i wysiłkiem fizycznym oraz samą dietą uzyskaną istotną redukcję masy ciała (odpowiednio o 9% i 10%), natomiast w grupie kontrolnej i grupie samej aktywności fizycznej nie stwierdzono istotnej redukcji masy ciała. W testach sprawności ruchowej: Physical Performance Test lepszą poprawę w punktacji po roku (o 21%) uzyskano w grupie osób leczonych dietą i aktywnością fizyczną, Zmiany były mniejsze – tj o odpowiednio  12% i 15% w grupie leczonej samą dietą i samą aktywnością fizyczną. W ślad za tym w grupie diety i aktywności fizycznej maksymalne zużycie tlenu wzrosło o 17%, w grupie leczonej tylko dietą o 10% i tylko aktywnością fizyczną o 8%.

Zgodnie z oczekiwaniami największą poprawę jakości życia także odnotowano w grupie leczonej dietą i aktywnością fizyczną. Podobne wyniki uzyskano w odniesieniu do najmniejszego ubytku suchej masy ciała i najmniejszego ubytku gęstości tkanki kostnej ocenianej w szyjce kości udowej. Wniosek autorów jest więc oczywisty – leczenie otyłych osób w wieku podeszłym istotnie poprawia sprawność fizyczną i wydolność fizyczną. Optymalnym sposobem jest równoczesne stosowanie diety redukcyjnej i programu aktywności fizycznej.

Opracowane na podstawie: NEJM / 31 marca 2011
Marek Kowrach