Problem narastającej oporności na antybiotyki

Jean Carlet i wsp – Society’s failure to protect a precious resource: antibiotics LINK: Lancet 2011 early online

Na łamach Lancet ukazała się praca Jeana Carleta i wsp. na temat problemu narastającej oporności na antybiotyki.   Leki te od początku ich wprowadzenia były stosowane zbyt często i bez zwracania uwagi na możliwość wystąpienia oporności, która jest problemem dotyczącym także leków przeciwpasożytniczych, przeciwgrzybicznych, przeciwwirusowych i przeciwgruźliczych.

Oporność na antybiotyki wzrasta na całym świecie od kilku dekad, prowadząc do rozprzestrzeniania się opornych szczepów bakterii. Jedynie kilka krajów wprowadziło programy zapobiegające narastaniu oporności i poprawiające standardy higieniczne, jednak nawet w tych krajach oporność na antybiotyki nadal jest problemem, związanym z wieloopornymi szczepami bakterii i z nadużywaniem antybiotyków u zwierząt hodowlanych.

Jest wiele alarmujących przykładów narastającej oporności bakterii, będących częstą przyczyną zakażeń pozaszpitalnych i szpitalnych, na przykład metycylinooporny gronkowiec złocisty, często oporny również na glikopeptydy i nowe leki, takie jak daptomycyna czy oksazolidynony oraz enterokoki oporne na glikopeptydy. Problem oporności jest istotny również w przypadku bakterii Gram-ujemnych: wśród gonokoków narasta oporność na fluorochinolony i cefalosporyny, Escherichia coli jest coraz mnie wrażliwa na cefalosporyny III generacji.

W zakładach opieki zdrowotnej wzrastająca oporność bakterii Gram-ujemnych znacznie zmniejsza ilość możliwych opcji terapeutycznych, w wielu krajach cefalosporyny wyższych generacji nie mogą być już stosowane jako leki z wyboru, natomiast wzrasta częstość stosowania karbapenemów w terapii empirycznej.

Coraz większa ilość drobnoustrojów jest oporna na wszystkie antybiotyki, w tym kolistynę.   W związku z tym stosuje się leki o niekorzystnym profilu toksyczności, ograniczonych danych farmakokinetycznych i niewłaściwie przebadane kombinacje leków. Pojawiają się koncepcje  zastosowania litycznych bakteriofagów czy ukierunkowanych molekularnie przeciwciał.

Przez lata patrzono biernie na wyczerpywanie się możliwości antybiotykoterapii. Teraz na całym świecie trzeba podjąć wysiłki mające na celu ochronę tych preparatów, które jeszcze są skuteczne w walce z infekcjami.

Opracowane na podstawie: Lancet / 7 kwietnia 2011
Magdalena Piątkowska

Dodaj komentarz