Epidemia otyłości w USA – czy wreszcie zahamowana?

S.Z. Yanovski i J.A. Yanovski – Obesity prevalence in the United States u2014 up, down, or sideways? LINK: N Engl J Med 2011;364:987 (dostępny pełen tekst)

USA to kraj, w którym epidemia nadwagi i otyłości osiągnęła rozmiary decydujące o zdrowiu populacji, ale jednocześnie podejmowane są kroki aktywnie jej przeciwdziałające. Ich rezultaty i prognozy na przyszłość przedstawiono w jednym z artykułów na łamach New England Journal of Medicine.

W USA istnieje szereg programów oceny epidemiologicznej. Klasycznym i najbardziej znanym jest National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES), w którym bezpośrednio oceniana jest reprezentatywna próba populacji Stanów Zjednoczonych. Drugim jest Behavioral Risk Factor Surveillance System (BRFSS), oparty na kwestionariuszowym zbieraniu danych o sytuacji zdrowotnej pacjentów.

Dane z tego ostatniego badania w ciągu ostatnich kilku lat wskazują na roczny  przyrost o1,1% liczby osób otyłych w populacji osób dorosłych. W praktyce mogłoby to oznaczać, że w nieodległej perspektywie 2050 roku niemal 100% populacji dorosłych w USA spełni kryterium otyłości lub nadwagi. Tendencji tej zaprzeczają dane z badania NHANES pokazujące, że w okresie ostatnich kilku lat odsetek osób z nieprawidłową masą ciała ustabilizował się.

Nie ma prostego wyjaśnienia tej rozbieżności, można jednak przyjąć, że badanie NHANES jest bardziej wiarygodne, ponieważ opiera się na rzeczywiście mierzonych (a nie deklarowanych) parametrach wzrostu i wagi. Stabilizacja odsetka osób otyłych mogłaby oznaczać, że w zasadzie wszystkie osoby z silną predyspozycją genetyczną do otyłości już ten stan osiągnęły.

A może jednak  podjęte wysiłki, aby ograniczyć epidemię nadwagi i otyłości, choć spóźnione, przynoszą wreszcie pozytywne rezultaty? Dostępne dane wskazują, że rośnie odsetek osób otyłych patologicznie, ze wskaźnikiem BMI >40 kg/m2. Odsetek skrajnych postaci otyłości z masą ciała powyżej 97 percentyla rośnie także wśród dzieci. Mamy do czynienia ze zjawiskiem  błędnego koła – większa otyłość kobiet sprzyjać będzie wysokiej częstości występowania cukrzycy ciężarnych, determinującej fenotyp płodów sprzyjający otyłości oraz rozwojowi innych chorób cywilizacyjnych (cukrzycy, nadciśnienia tętniczego).

Otyłość wśród dzieci w wieku 2-19 lat w USA oceniona została na prawie 17%, a wśród dorosłych na około 35% u kobiet i 32%  u mężczyzn. Mimo pewnej stabilizacji liczby te są alarmujące i wymagają podjęcia jeszcze efektywniejszych działań prewencyjnych.

Opracowane na podstawie: NEJM / 17 marca 2011
Marek Kowrach

Dodaj komentarz