Metaanaliza badań oceniających skuteczność działania hipotensyjnego hydrochlorotiazydu

Franz H. Messerli i wsp – Antihypertensive Efficacy of Hydrochlorothiazide as Evaluated by Ambulatory Blood Pressure Monitoring LINK: J Am Coll Cardiol 2011;57:590

Na łamach Journal of the American College of Cardiology opublikowano wyniki metaanalizy poświęconej skuteczności hipotensyjnej hydrochlorothiazydu (HCTZ)  – najczęściej stosowanego leku hipotensyjnego W USA. Tylko  w 2008 roku wypisano w tym kraju ponad 130 milionów recept na HCTZ. HCTZ jest stosowany niemal wyłącznie (ponad 97%) w dawce 12.5 do 25 mg/dobę, najczęściej z powodu nadciśnienia tętniczego.

Pomimo szerokiego stosowania niewiele wiadomo na temat skuteczności i bezpieczeństwa stosowania HCTZ w nadciśnieniu samoistnym, zwłaszcza we wspomnianych wyżej dawkach 12.5 do 25 mg. Wszyscy przepisujący  HCTZ z dużym zainteresowaniem powinni przeczytać meta-analizę Franza H. Messerli i wsp.  poświęconą ocenie skuteczności działania przeciwnadciśnieniowego HCTZ za pomocą 24-godzinnego ambulatoryjnego monitorowania ciśnienia tętniczego (ABP).

Do analizy włączono 14 badań, w których HCTZ stosowano w dawce 12.5 do 25 mg (1,234 chorych) oraz 5 badań, w których dawka HCTZ wynosiła 50 mg (229 chorych). Średni spadek  skurczowego ciśnienia tętniczego (24 godzinne ABP) pod wpływem HCTZ w dawce 12.5 do 25 mg wyniósł 6.5 mm Hg (95% przedział ufności: 5.3 do 7.7 mm Hg) a ciśnienia rozkurczowego  4.5 mm Hg (95% CI: 3.1 do 6.0 mm Hg).

Jak odnotowali autorzy, redukcja ta była niższa od spadku wartości ABP pod wpływem inhibitorów enzymu konwertującego angiotensynę (12.9/7.7 mm Hg; p<0.003), blokerów receptora dla angiotensyny (13.3/7.8 mm Hg; p<0.001), beta-blokerów (11.2/8.5 mm Hg; p<0.00001) oraz antagonistów kanału wapniowego (11.0/8.1 mm Hg; p<0.05). Dawki HCTZ  12.5 mg  i 25 mg nie różniły się skutecznością. Dopiero w przypadku dawki 50 mg redukcja 24-godzinnego ABP (12.0/5.4 mm Hg) była porównywalna z obserwowaną w przypadku innych leków hipotensyjnych.

A zatem skuteczność działania hipotensyjnego HCTZ w dawce 12.5 do 25 mg jest w bezpośrednich porównaniach mniejsza skuteczności innych klas leków. Ponieważ brak jest danych dotyczących wpływu niskich dawek HCTZ na rokowanie chorych, zdaniem autorów meta-analizy HCTZ nie powinien być lekiem pierwszego rzutu w terapii nadciśnienia.

Opracowane na podstawie: Journal of the American College of Cardiology / 1 lutego 2011
Magdalena Lipczyńska