Chorobom układu krążenia należy zapobiegać już w młodości

S.S. Gidding – Assembling evidence to justify prevention of atherosclerosis beginning in youth LINK: Circulation 2010;122:2493

Dotychczasowa strategia postępowania w prewencji chorób układu sercowo-naczyniowego opiera się na ocenie ryzyka wystąpienia incydentu sercowo-naczyniowego w okresie najbliższych 10 lat. U osób, u których ryzyko wystąpienia zdarzeń sercowo-naczyniowych ocenione w skali ryzyka Framingham przekracza 15-20% zaleca się aktywną profilaktykę farmakologiczną. Problemem otwartym pozostaje pytanie, czy prowadzenie bardziej aktywnych form leczenia profilaktycznego jest uzasadnione u osób młodych, z mniejszym wyliczonym ryzykiem 10-letnim, ale z dłuższym przewidywanym czasem życia.

Zagadnienie to omówiono w komentarzu redakcyjnym na łamach Circulation. Za takim podejściem przemawiają dane patofizjologiczne. Procesy miażdżycowe aktywnie uczestniczą w przebudowie ścian naczyń już od dzieciństwa i nasilają się w 3 i 4 dekadzie życia. Ważkim argumentem są prowadzone w Finlandii, USA i Australii badania dotyczące oceny progresji miażdżycy u osób młodych, w zależności od obecności czynników ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego. Wykazano w nich między innymi, że już od 9 roku życia  wyjściowe większe natężenie czynników ryzyka wiąże się z istotnym pogrubieniem kompleksu intima-media tętnicy szyjnej w wieku dorosłym.

Można zatem przyjąć, że ocena występowania czynników ryzyka u 9-letnich dzieci pozwala oszacować ryzyko wystąpienia zdarzeń sercowo-naczyniowych u dorosłych. Czy istnieje zatem uzasadnienie dla farmakoterapii w przypadku występowania wielu czynników ryzyka u osoby młodej?

Odpowiednie badania z klinicznymi końcowymi punktami końcowymi najprawdopodobniej nie zostaną nigdy przeprowadzone, gdyż obserwacja musialaby trwać wiele dekad. Zdaniem autora komentarza ewentualne badania mogą dotyczyć dzieci z nasilonym pojedynczym czynnikiem ryzyka: ciężkim nadciśnieniem tętniczym, hipercholesterolemią, cukrzycą typu 1 lub niewydolnością nerek.

Opracowane na podstawie: Circulation / 14 grudnia 2010
Marek Kowrach