Terapeutyczna hipotermia u pacjentów w śpiączce po nagłym zatrzymaniu krążenia

Michael Holzer – Targeted Temperature Management for Comatose Survivors of Cardiac Arrest LINK: N Engl J Med 2010;363:1256

Terapeutyczna hipotermia znalazła się w wytycznych resuscytacji z 2005 roku. Na łamach The New England Journal of Medicine ukazała się praca na temat jej zastosowania u pacjentów w śpiączce po nagłym zatrzymaniu krążenia (NZK).

Rocznie notuje się od 92 do 189 przypadków pozaszpitalnego NZK, w przeliczeniu  na 100 000 mieszkańców krajów uprzemysłowionych. Nawet u tych chorych, którzy dożyją przyjęcia do szpitala, rokowanie jest niepewne i związane z występowaniem powikłań takich jak uszkodzenie mózgu, dysfunkcja miokardium, niedokrwienie narządów czy zespół poreperfuzyjny.

Najważniejszą manifestacją tzw. zespołu po zatrzymaniu krążenia są zaburzenia neurologiczne. Około 80% pacjentów pozostaje w śpiączce przez ponad godzinę po resuscytacji, a mniej niż połowa osiąga zadowalający stan neurologiczny.

Hipotermia terapeutyczna ma na celu ograniczenie uszkodzeń neurologicznych u pacjentów po resuscytacji. Powoduje ona spadek metabolizmu mózgu, w tym redukcję zużycia tlenu i ATP, spadek uwalniania glutaminianu i dopaminy, zmniejszenie stresu oksydacyjnego i hamowanie apoptozy oraz ogranicza stan zapalny związany z niedokrwieniem. Zastosowanie tej metody powinno być rozważane u pacjentów po NZK w przebiegu migotania komór lub częstoskurczu komorowego bez tętna, którzy zostali skutecznie zresuscytowani, hemodynamicznie stabilnych i będących w śpiączce (GCS poniżej 8 punktów). Wydaje się, że terapia taka powinna zostać rozpoczęta jak najwcześniej,  nie później niż 10 godzin po NZK.

Przed zastosowaniem hipotermii pacjent powinien zostać poddany sedacji, analgezji i zwiotczeniu. Docelowa temperatura ciała, mierzona w przełyku lub w żyle głównej, ma wynosić 32 – 34 °C. Hipotermia powinna trwać 12-24 godziny. Powikłaniami tej metody mogą być zapalenie płuc, zaburzenia elektrolitowe, hiperglikemia, arytmie i drgawki.

Opracowane na podstawie: NEJM / 23 wrzesnia 2010
Magdalena Piątkowska