Rolofilina- antagonista receptora A1 dla adenozyny w ostrej niewydolności serca

Barry M. Massie i wsp – Rolofylline, an Adenosine A1-Receptor Antagonist, in Acute Heart Failure LINK: N Engl J Med 2010;363:1419

Przewlekła choroba nerek i nowo rozpoznane upośledzenie ich funkcji należą do częstych problemów u pacjentów z ostrą niewydolnością serca i wiążą się ze złym rokowaniem. Rolofilina jest antagonistą receptora A1 dla adenozyny. Powoduje  rozkurcz tętniczki doprowadzającej, zwiększając tym samym przepływ nerkowy i filtrację kłębuszkową (GFR) oraz zwiększa wydalanie sodu.

Wysunięto hipotezę, że rolofilina zmniejszy duszność, ryzyko pogorszenia funkcji nerek i poprawi przebieg kliniczny chorych z ostrą niewydolnością serca. W celu sprawdzenia wyżej wymienionej hipotezy przeprowadzono wieloośrodkowe, podwójnie ślepe, kontrolowane placebo badanie z udziałem pacjentów hospitalizowanych z powodu ostrej niewydolności serca, z towarzyszącym upośledzeniem funkcji nerek (badanie PROTECT). Jego wyniki opublikowano niedawno na łamach the New England Journal of Medicine.

Badaniem objęto 2033 pacjentów, których w ciągu 24 godzin od przyjęcia do szpitala przypisano losowo (w stosunku 2:1) do grupy otrzymującej rolofilinę dożylnie w dawce dobowej 30 mg lub do grupy otrzymującej placebo przez okres od 1 do 3 dni.  Za pierwszorzędowy punkt końcowy badania przyjęto bilans sukcesów i niepowodzeń terapeutycznych oraz braku zmian w stanie klinicznym pacjenta. Drugorzędowym punktem końcowym było pogłębienie dotychczasowego uszkodzenia nerek oraz 60-dniowa śmiertelność i częstość ponownych hospitalizacji z przyczyn sercowo-naczyniowych lub nerkowych.

Nie wykazano korzystnego wpływu rolofiliny na pierwszorzędowy punkt końcowy (iloraz szans 0.92; 95% przedział ufności, 0.78-1.09; p=0.35), bowiem pomimo iż, więcej pacjentów w grupie rolofiliny niż w grupie placebo spełniło kryteria sukcesu terapeutycznego (40.6% vs. 36%) to odsetek niepowodzeń terapeutycznych był również wyższy w grupie rolofiliny (21.8% vs. 19.8%). Przykładowo, przetrwałe uszkodzenie nerek rozwinęło się u 15% pacjentów w grupie rolofiliny i 13.7% pacjentów w grupie placebo (p=0.44).

W przypadku drugorzędowego punktu końcowego 60-dniowa śmiertelność i częstość ponownych hospitalizacji z przyczyn sercowo-naczyniowych lub nerkowych była podobna w grupie otrzymującej rolofilinę i placebo (odpowiednio 30.7% i 31.9%; p=0.86). Również zdarzenia niepożądane w większości występowały równie często w obu grupach. Wyjątek dotyczył jedynie drgawek, które wystąpiły wyłącznie w grupie chorych otrzymujących rolofilinę.

A zatem, jak podkreślają we wnioskach autorzy, nie wykazano korzystnego wpływu rolofiliny na pierwszorzędowy złożony punkt końcowy badania, poprawę funkcji nerek i wyniki leczenia w 60-dniowej obserwacji. Rolofilina nie spełniła oczekiwań dotyczących jej wykorzystania w leczeniu ostrej niewydolności serca z towarzyszącą dysfunkcją nerek.

Opracowane na podstawie: NEJM / 7 października 2010
Justyna Rybicka