Jaka będzie rola neuroobrazowania w psychiatrii klinicznej?

Glenda M. MacQueen – Will there be a role for neuroimaging in clinical psychiatry? LINK: J Psychiatry Neurosci 2010;35:291 (dostępny pełen tekst)

W komentarzu redakcyjnym opublikowanym na łamach Journal of Psychiatry & Neuroscience MacQueen porusza zagadnienie zastosowania metod neuroobrazowania w psychiatrii klinicznej.

Użycie technik neuroobrazowych w celach diagnostycznych w psychiatrii wciąż pozostaje w powijakach. Obiecujące dane w tym zakresie pochodzą z badania Fu i wsp., którzy wykazali, że zastosowanie funkcjonalnego rezonansu magnetycznego, w połączeniu z metodą klasyfikacji maszyną wektorów nośnych (ang. support vector machine, SVM) może odróżnić pacjentów z depresją od grupy kontrolnej z 84% czułością i 89% specyficznością. Autorka komentarza wskazuje jednak na potrzebę bardziej rozszerzonych badań, które pozwoliłyby ustalić czułość i specyficzność metody nie tylko w rozróżnianiu chorych od zdrowych, ale także w różnicowaniu poszczególnych schorzeń.

W porównaniu z badaniami neuroobrazowymi skupiającymi się na postawieniu prawidłowej diagnozy zaburzeń psychicznych, więcej prac dotyczy zastosowania różnych metod obrazowania w przewidywaniu odpowiedzi na leczenie i wyników klinicznych. W strukturalnych badaniach rezonansu magnetycznego wykazano, że mała objętość hipokampa wiąże się ze słabą odpowiedzią kliniczną na leczenie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami depresyjnymi. Stwierdzono również, że aktywność w obrębie kory przedniej części zakrętu obręczy jest czynnikiem predykcyjnym odpowiedzi klinicznej na leki przeciwdepresyjne oraz poznawczą terapię behawioralną u pacjentów z depresją i zaburzeniami lękowymi. Metody obrazowania mózgu są także stosowane w celu monitorowania i oceny efektów leczenia, np. u pacjentów ze schizofrenią.

Jeśli metody neuroobrazowe mają znaleźć zastosowanie w praktyce klinicznej w psychiatrii, należy, według autorki, uważnie ocenić ich wykonalność oraz bariery uniemożliwiające włączenie ich do praktyki lekarskiej. Z perspektywy klinicznej, rezonans magnetyczny mózgu jest metodą nieinwazyjną i bezpieczną dla chorych. Konieczne jest ustalenie kosztów ekonomicznych oraz korzyści z zastosowania omawianych technologii u pacjentów ze schorzeniami psychicznymi. Ponieważ zaburzenia psychiczne są z perspektywy społecznej niezwykle kosztowne, potrzebne są przekonujące dowody, że zastosowanie metod neuroobrazowych może obniżyć bezpośrednie lub pośrednie koszty leczenia. Barierę do wprowadzenia nowych technologii mogą stanowić także sami klinicyści, postrzegający metody neuroobrazowe jako zagrożenie dla dominacji klinicznej wnikliwości i zindywidualizowanego podejścia do pacjenta.

Opracowane na podstawie: Journal of Psychiatry and Neuroscience / Wrzesień 2010
Ewa Kowalik