Leki przeciwdepresyjne w schizofrenii

S.P. Singh i wsp – Efficacy of antidepressants in treating the negative symptoms of chronic schizophrenia: meta-analysis LINK: Br J Psychiatry 2010;197:174

Na łamach British Journal of Psychiatry opublikowano metaanalizę i przegląd systematyczny badań poświęconych znaczeniu leczenia lekami przeciwdepresyjnymi osób chorych na schizofrenię. Co istotne, oceniano ich skuteczność  nie w celu leczenia towarzyszącej depresji, ale w celu kontroli negatywnych objawów schizofrenii. O ile nowoczesne leczenie przeciwpsychotyczne zapewnia dobrą kontrolę objawów wytwórczych, o tyle objawy negatywne są trudne do wyeliminowania. Dotychczasowe badania leków przeciwdepresyjnych w tym zastosowaniu dawały sprzeczne wyniki.

W prezentowanej meta-analizie 23 badań autorzy z łącznej grupy 819 pacjentów ze schizofrenią wydzielili  dwie podgrupy, w których oprócz typowego leczenia podawano leki przeciwdepresyjne lub placebo. Wyliczona na podstawie skal objawów standardowa  różnica w redukcji objawów negatywnych miała średnie natężenie i świadczyła na korzyść aktywnego leczenia lekami przeciwdepresyjnymi w skojarzeniu z lekami przeciwpsychotycznymi. Zakładając spontaniczną poprawę części objawów liczba osób, która wymagałaby leczenia lekami przeciwdepresyjnymi, aby uzyskać poprawę w zakresie negatywnych objawów schizofrenii wyniosła 10.

Nie wszystkie leki charakteryzowała podobna siła działania, a część z nich okazała się nieskuteczna. W analizie statystycznej korzyści wykazano dla leczenia fluoksetyną, trazodonem i ritanseryną. Ritanseryna oprócz działań przeciwdepresyjnych zależnych od blokady receptorów serotoninowych 5-HT2C miała również działanie przeciwdopaminergiczne.

Uzyskane dane mają istotne znaczenie praktyczne, a dołączanie leczenia przeciwdepresyjnego u pacjentów ze schizofrenią może poprawić efekty terapii tej choroby. Konieczne są  dalsze badania obejmujące ocenę tolerancji leków przeciwdepresyjnych i ich wpływu na jakość życia,  a także efektywności kosztowej oraz przestrzegania zaleceń w przypadku takiego leczenia. Niezbędne jest znalezienie leków przeciwdepresyjnych o największej skuteczności w zmniejszaniu negatywnych objawów schizofrenii.

Opracowane na podstawie: British Journal of Psychiatry / Wrzesień 2010
Marek Kowrach