Kompleksowe leczenie hipolipemizujące u chorych na cukrzycę typu 2 w badaniu ACCORD – komentarz

A.M. Tonkin i L.Chen – Effects of combination lipid therapy in the management of patients with type 2 diabetes mellitus in the Action to Control Cardiovascular Risk in Diabetes (ACCORD) trial LINK: Circulation 2010;122:850

Jedną z przyczyn, dla których leczeniem farmakologicznym nie jesteśmy w stanie w pełni zredukować ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego, zwłaszcza w grupie osób obciążonych dużym ryzykiem (np. chorzy na cukrzycę typu 2), jest niepełna poprawa profilu lipidowego pod wpływem monoterapii statynami. Podawanie statyn wpływa głównie na stężenie cholesterolu LDL, a w znacznie mniejszym stopniu koryguje podwyższone stężenia trójglicerydów i niskie stężenia cholesterolu HDL.  Nieskorygowany pozostaje poziom małych gęstych LDL (zależny między innymi od wysokich stężeń trójglicerydów).

Odpowiedź na pytanie, czy podanie fenofibratu, w skojarzeniu ze simwastatyną, podwyższając stężenia cholesterolu HDL i obniżając stężenia trójglicerydów wpływa na zmniejszenie liczby  zdarzeń sercowo-naczyniowych u chorych na cukrzycę typu 2, można znaleźć w komentarzu opublikowanym na łamach Circulation.

W badaniu ACCORD po 4,7 roku obserwacji skojarzone leczenie nie spowodowało istotnego zmniejszenia ryzyka zgonu sercowo-naczyniowego, zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu, ani częstości zabiegów rewaskularyzacji, niewydolności serca, czy też całkowitej śmiertelności (względna redukcja ryzyka pierwotnego punktu końcowego po dołączeniu fenofibratu wyniosła 8% i była nieistotna statystycznie). Analizy cząstkowe, mimo inherentnych ograniczeń wykazały, że ewentualnych korzyści leczniczych z takiego połączenia można się spodziewać tylko u mężczyzn. Co istotne,  31% redukcję zdarzeń sercowo-naczyniowych o granicznej istotności statystycznej (p=0,057) zaobserwowano w przypadku wyjściowych stężeń trójglicerydów >200 mg% i stężenia cholesterolu HDL poniżej 34 mg%.

Skojarzone leczenie okazało się bezpieczne. Zauważono wprawdzie wzrost poziomu kreatyniny, ale bez wpływu na ryzyko schyłkowej niewydolności nerek a jednocześnie wykazano redukcję mikroalbuminurii i makroalbuminurii.

Wyniki ACCORD nie zmieniły zatem podstawowych standardów leczenia hipolipemizującego u chorych na cukrzycę typu 2. Łączenie fibratów ze statynami może być   rozważane u chorych z wysokimi stężeniami trójglicerydów i niskimi stężeniami cholesterolu HDL. Ze względu na brak jednoznacznych danych o wpływie kombinacji leków na twarde punkty końcowe, stosowanie połączeń takich jak w badaniu ACCORD powinno mieć jednak charakter indywidualnej decyzji terapeutycznej.

Opracowane na podstawie: Circulation / 24 sierpnia 2010
Marek Kowrach