Jak zmniejszyć częstość występowania udaru mózgu w skali świata

Jack V. Tu – Reducing the global burden of stroke: INTERSTROKE LINK: Lancet 2010;376:74

Udar mózgu jest drugą co do częstości przyczyną zgonów w skali świata. Niewiele jest  badań poświęconych epidemiologii i przyczynom udarów mózgu w krajach o mniejszych dochodach.  Jest to tym ważniejsze, iż częstość udarów mózgu rośnie w krajach rozwijających się w sposób lawinowy.

Autor komentarza przytacza dane z badania INTERSTROKE, zamieszczonego w tym samym numerze pisma. W badaniu tym przeprowadzono analizę czynników ryzyka udaru w 22 krajach świata. Wyniki badania wskazują, że czynniki ryzyka odpowiadają za 90% ryzyka udaru w populacji. Są one też podobne do czynników ryzyka zawału serca zdefiniowanych we wcześniejszym badaniu INTERHEART.

Uczestników badania INTERSTROKE podzielono na 5 grup, w zależności od miejsca zamieszkania: kraje rozwinięte, Ameryka Południowa, Azja Południowo-Wschodnia i Chiny, Indie, Afryka. Najważniejszym czynnikiem ryzyka okazał się wywiad nadciśnienia z wartościami przekraczającymi 160/90 mm Hg, i to zarówno w krajach rozwiniętych, jak i rozwijających się. Ważnymi czynnikami ryzyka było też palenie papierosów i otyłość brzuszna. Dla tych czynników ryzyka również nie stwierdzono istotnych różnic geograficznych.

Ponieważ palenie papierosów jest w wielu krajach rozwijających się jeszcze bardziej popularne niż w krajach rozwiniętych, należy dążyć do wdrożenia antynikotynowych programów rządowych jako najtańszego sposobu redukcji częstości występowania udaru mózgu i zawału serca w tych krajach. Co ciekawe, w badaniu stwierdzono stosunkowo małą częstość udarów sercowopochodnych (migotanie przedsionków, wady serca) w Chinach i Indiach, w porównaniu z krajami rozwiniętymi. Może to jednak wynikać z różnic dotyczących diagnostyki tych chorób.

Analizując rezultaty INTERSTROKE należy pamiętać, że standaryzacja czynników ryzyka udaru w różnych regionach świata nie jest zadaniem łatwym. Badanie populacji ogólnej musiałoby objąć olbrzymią ilość osób, gdyż występowanie udaru w populacji nie jest aż tak częste. Dlatego autorzy przyjęli model badania porównawczego przypadków (case-control study). Pacjentów hospitalizowanych z powodu udaru porównywano z pacjentami z populacji kontrolnej, odpowiadającymi im pod względem płci i wieku. Takie badanie jest niewątpliwie wartościowe, lecz może być obarczone błędem wynikającym z selekcji grupy.

Autorzy INTERSTROKE są tego świadomi, dlatego przeprowadzili dodatkową analizę czułości, wskazującą na zgodność uzyskanych wyników w różnych analizowanych podgrupach. A zatem, niezależnie od lokalizacji geograficznej, ważne modyfikowalne czynniki ryzyka udaru mózgu to nadciśnienie, palenie papierosów, otyłość brzuszna, brak aktywności fizycznej i nieodpowiednia dieta.

Opracowane na podstawie: Lancet / 10 lipca 2010
Krzysztof Kukuła

Dodaj komentarz