Indeks sercowy a objętość mózgu

Clinton B. Wright i Ralph L. Sacco – Cardiac Index as a Correlate of Brain Volume. Separating the Wheat of Normal Aging From the Chaff of Vascular Cognitive Disorders LINK: Circulation online first

Na łamach Circulation ukazał się komentarz Wrighta i Sacco do pracy Jeffersona i wsp., którzy u uczestników Framingham Study, poddanych badaniu techniką rezonansu magnetycznego, ocenili zależność pomiędzy wielkością indeksu sercowego a objętością mózgu (w odniesieniu do jego funkcji poznawczych). Okazało się, że objętość mózgu była mniejsza u chorych z niższymi wartościami indeksu sercowego, nawet po uwzględnieniu czynników wpływających na wielkość mózgu, takich jak m.in. wiek, płeć, wartość skurczowego ciśnienia tętniczego czy cukrzyca.

W analizach post hoc wykazano, że spadek indeksu sercowego korelował ze spadkiem objętości mózgu nawet u osób, u których wartości indeksu sercowego mieściły się w środkowym tercylu. Jefferson i wsp. zakończyli badanie konkludując, że nawet niewielkie obniżenie indeksu sercowego wpływa na proces “przyspieszonego starzenia mózgu.” 

Co istotne, Jefferson i wsp. nie zaobserwowali zależności pomiędzy indeksem sercowym a zmianami w substancji białej (powszechnie uznawanymi za wskaźnik uszkodzenia mikronaczyniowego mózgu) lub też bezpośredniej korelacji ze zmianami objętości płatów czołowych.  Jednocześnie w badaniu wykazano zależność pomiędzy niskim indeksem sercowym a wskaźnikami funkcji poznawczych/przetwarzania informacji.

Łącznie, zdaniem komentatorów, wyniki badania nie potwierdzają istnienia związku pomiędzy obniżonym wskaźnikiem sercowym a zaburzeniami funkcji poznawczych w mechanizmie uszkodzenia małych naczyń. Jednym z potencjalnych mechanizmów uszkodzenia mózgu i zaburzeń poznawczych mogą być zaburzenia perfuzji spowodowane niskimi wartościami systemowego ciśnienia tętniczego w niewydolności serca. Odsetek chorych z jawną klinicznie niewydolnością serca w prezentowanej populacji Framingham był jednak niewielki (6%) i tym samym raczej nie odpowiadał za wykazane różnice objętości mózgu.

Jak zauważają sami autorzy analizy, przekrojowy charakter badania uniemożliwiał bezpośrednie wnioskowanie o zależności przyczynowo-skutkowej pomiędzy niskim indeksem sercowym, małą objętością mózgu a zaburzeniami poznawczymi. Minie wiele lat zanim poznane zostaną odległe losy uczestników badania Jeffersona, pozwalając na dokładniejsze analizy przyczynowo-skutkowe. Już teraz wiadomo natomiast, że istnieje zależność pomiędzy czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego a demencją i innymi wariantami zaburzeń poznawczych o etiologii naczyniowej stanowiącymi duże zagrożenie dla starzejącej się populacji.

Opracowane na podstawie: Circulation / 2 sierpnia 2010
Magdalena Lipczyńska

Dodaj komentarz