Czy kwas foliowy i witamina B12 są skuteczne w prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych po zawale serca?

SEARCH Collaborative Group – Effects of Homocysteine-Lowering with Folic Acid Plus Vitamin B12 vs Placebo on Mortality and Major Morbidity in Myocardial Infarction Survivors LINK: JAMA 2010;303:2486

W meta-analizie prospektywnych badań wykazano, że po uwzględnieniu znanych czynników ryzyka  niższe poziomy homocysteiny (o 25%) wiązały się z  niższym ryzykiem choroby wieńcowej (o 11%) oraz  niższym ryzykiem udaru (o 19%). Codzienne podawanie kwasu foliowego zwykle obniża poziom homocysteiny o około 25%, a dołączenie witaminy B12 obniża go o kolejne 7%. Czy taka suplementacja może mieć zatem działanie protekcyjne?

Wpływ obniżania poziomu homocysteiny za pomocą kwasu foliowego w miażdżycy naczyń obwodowych oceniano w  7 dużych, randomizowanych badaniach, w żadnym nie potwierdzając  w sposób jednoznaczny ochronnego działania witamin. Nie wiadomo jednak, czy było to spowodowane zbyt małą liczbą incydentów wieńcowych, zbyt krótkim czasem leczenia, czy też rzeczywistym brakiem skuteczności tej interwencji. Wyniki analizy podgrup w badaniu HOPE-2 mogły dać nadzieję na ochronny wpływ suplementacji witaminowej na występowanie udarów.

W opublikowanym na łamach Journal of American Medical Association badaniu SEARCH oceniono wpływ obniżania poziomów homocysteiny za pomocą kwasu foliowego i witaminy B12 u 12 064 osób  po zawale serca. Suplementacja witamin obniżyła poziom homocysteiny o średnio 3.8 μmol/L (28%). W trakcie 6.7-letniej obserwacji poważne incydenty naczyniowe wystąpiły u 1537 z 6033 uczestników (25.5%) leczonych aktywnie i 1493 z  6031 uczestników (24.8%) otrzymujących placebo (iloraz ryzyka [RR], 1.04; 95% przedział ufności [CI], 0.97-1.12; P=0.28). Nie odnotowano także różnic w odniesieniu do analizowanych osobno poważnych incydentów wieńcowych (20.4% vs 19.6%), udarów (4.5% vs 4.4%) oraz zabiegów rewaskularyzacji w innych naczyniach niż tętnice wieńcowe (3.0% vs 2.5%). Również liczba zgonów naczyniowych okazała się podobna (9.6% vs 9.3%).

Suplementacja witamin nie wpłynęła także na występowanie nowotworów  (11.2% vs 10.6%) (ta ostatnia informacja ma istotne znaczenie praktyczne, bowiem wyrażano obawy o udział kwasu foliowego w procesie karcynogenezy sugerując, że jego obowiązkowe dodawanie do produktów spożywczych w USA zbiegło się w czasie ze wzrostem liczby nowotworów jelita grubego).

Opracowane na podstawie: JAMA / 23 czerwca 2010
Magdalena Lipczyńska