Ezetymib i simwastatyna a poziom sdLDL

Kaspar Berneis i wsp – Ezetimibe alone or in combination with simvastatin increases small dense low-density lipoproteins in healthy men: a randomized trial LINK: Eur Heart J 2010;31:1633

Ezetimib to pierwszy z nowej klasy leków inhibitorów wchłaniania cholesterolu. Jego podawanie w monoterapii lub jako uzupełnienie leczenia statynami umożliwia obniżenie poziomu cholesterolu lipoproteiny niskiej gęstości (LDL-C) o 15–25%. Uzupełniający się mechanizm działania ezetymibu i statyn (zahamowanie odpowiednio wchłaniania i syntezy cholesterolu) powoduje, że z ich pomocą można uzyskać redukcję LDL-C nawet o 60%. Okazuje się jednak, że  nie ilość LDL-C a jego jakość ma decydujący wpływ na ryzyko sercowo-naczyniowe.

Lipoproteina niskiej gęstości składa się z odrębnych subfrakcji. U osób zdrowych można wyróżnić 7 najważniejszych subfrakcji LDL [I (duże), IIA i IIB (średnie), IIIA i IIIB (małe), oraz IVA i IVB (bardzo małe)]. LDL -I to cząsteczki największe i najmniej gęste a LDL-IVB to cząsteczki najmniejsze i najbardziej gęste. Wykazano, że właśnie dominacja tych ostatnich – tzw. “małych gęstych LDL” (sdLDL) wiąże się ze wzrostem ryzyka sercowo-naczyniowego.

Statyny obniżają poziom LDL-C nie wpływając w sposób znaczący na proporcje pomiędzy jego subfrakcjami. Celem badania opublikowanego na łamach European Heart Journal była ocena wpływu ezetymibu na wielkość cząsteczek LDL-C i rozkład jego subfrakcji.  Badanie przeprowadzono na 72 zdrowych mężczyznach ze średnim wyjściowym poziomem LDL-C 111±30 mg/dL (2.9±0.8 mmol/L), otrzymujących w randomizowanej próbie ezetymib (10 mg/dobę), simwastatynę (40 mg/dobę)  lub ich połączenie.

Wykazano, że ezetymib istotnie zwiększa poziom sdLDL (LDL-IVA +14.2%, P = 0.0216 oraz  LDL-IVB +16.7%, P=0.039). Simwastatyna z kolei istotnie zmniejszała wielkość subfrakcji LDL-IVB (-16.7%, P=0.002). Korzystne działanie simwastatyny znikało po jej połączeniu z ezetymibem (wzrost LDL-IVB +14.3%, P =0.44). A zatem, jak się wydaje podawanie ezetymibu wiąże się proaterogennymi zmianami w profilu cząsteczek LDL-C.  Być  może z tego powodu w badaniu ENHANCE dołączenie ezetymibu do simwastatyny spowodowało wprawdzie dodatkowe obniżenie poziomu LDL-C, ale nie wpłynęło korzystnie na stanowiące punkt końcowy badania zmiany miażdżycowe w tętnicy szyjnej.

Opracowane na podstawie: European Heart Journal / lipiec 2010
Magdalena Lipczyńska