Miażdżyca tętnic wieńcowych dotyczy też mikrokrążenia?

Julio A. Panza – Coronary atherosclerosis: extending to the microcirculation? LINK: Eur Heart J 2010;31:905

Krążenie wieńcowe jest złożonym systemem naczyń różnego kalibru, w których przepływ regulowany jest odpowiednio do różnych stanów fizjologicznych za pośrednictwem zmian napięcia mięśniówki gładkiej. Tradycyjnie pojmowana choroba wieńcowa dotyczy przede wszystkim zmian miażdżycowych zawężających światło tętnic wieńcowych dużego kalibru – widocznych w badaniach angiograficznych. Mniejsze tętnice zalicza się do obszaru mikrokrążenia wieńcowego. One też głównie stanowią o oporze naczyniowym w krążeniu wieńcowym. Opór ten zależy od stanu czynnościowego prearterioli, regulowanych w dużej mierze przez śródbłonek naczyniowy oraz mikroarterioli, regulowanych przede wszystkim na poziomie lokalnym, poprzez stężenia metabolitów i substancji wazoaktywnych produkowanych przez mięsień sercowy.

W tradycyjnie rozumianej chorobie wieńcowej objawy niedokrwienia zależą od miażdżycowych zwężeń tętnic nasierdziowych. Wiadomo, że zaburzenia dotyczące mikrokrążenia mogą również odgrywać dużą rolę, jednak nie zostało to jednoznacznie udowodnione w warunkach klinicznych. Ukuto nawet termin „zespół X”, mówi się o „chorobie małych naczyń”, docenia rolę mikrokrążenia w kardiomiopatiach, zespole „no-reflow” w zawale serca. Ciągle jednak mamy za mało konkretnej wiedzy popartej badaniami klinicznymi, dotyczącej mikrokrążenia.

Kolejnych istotnych danych dostarczyła opublikowana na łamach European Heart Journal praca Rubinstein i wsp., którzy stwierdzili, że u pacjentów bez istotnych zwężeń w tętnicach wieńcowych istnieje zależność pomiędzy wartością ryzyka w skali Framingham a zmianą przepływu krwi w odpowiedzi na acetylocholinę (p=0,076). Również pacjenci z upośledzoną wazodylatacją w odpowiedzi na adenozynę (do której działania nie jest konieczne pośrednictwo komórek śródbłonka) charakteryzowali się wyższym wynikiem w skali ryzyka Framingham (p<0,001). Dowodzi to, że zaburzenia mikrokrążenia mają jasne implikacje kliniczne. Być może więc miażdżyca jest rozsianym procesem zajmującym nie tylko duże naczynia, ale również, w nieco inny sposób, zaburzającym przepływ w naczyniach mikrokrążenia wieńcowego?

Opracowane na podstawie: European Heart Journal / kwiecień 2010
Krzysztof Kukuła

Dodaj komentarz